Adet döneminde yaşanan şişkinlik, karın ağrısı ve iştah artışı birçok kadın için yaşam kalitesini düşüren zorlayıcı süreçlere dönüşebiliyor. Medicana Sağlık Grubu Kadın Hastalıkları ve Doğum Bölümü’nden Op. Dr. M. Zeynep Kuşku, bu süreci daha konforlu atlatmakta beslenme alışkanlıklarının kritik bir rol oynadığını belirtiyor.
Sancının Kaynağı: Prostaglandin Artışı
Adet sancısının temel biyolojik nedeninin rahim kasılmalarına yol açan prostaglandin artışı olduğunu ifade eden Dr. Kuşku, beslenmenin tek başına bir çözüm olmadığını ancak semptomları hafifletebileceğini vurguluyor:
“Beslenme; inflamasyon düzeyi, kan şekeri dalgalanmaları ve su-tuz dengesi üzerinden ağrı algısını, ödemi ve yorgunluğu doğrudan etkileyebilir. Bilimsel çalışmalar, diyet örüntüleri ile sancı şiddeti arasında güçlü bir bağ olduğunu göstermektedir.”
Bu Dönemde Nelerden Uzak Durulmalı?
Huzurlu bir regl dönemi için kaçınılması gereken besin grupları şunlardır:
-
Tuzlu ve İşlenmiş Gıdalar: Vücutta su tutulumunu artırarak ödem ve şişkinliği tetikler.
-
Şekerli ve Rafine Karbonhidratlar: Kan şekerinde ani dalgalanmalara yol açarak iştah patlamalarına ve yorgunluğa neden olur.
-
Ağır Kızartmalar: Yüksek yağ içeriği sindirim yükünü artırır ve vücuttaki iltihabi yanıtı (inflamasyonu) güçlendirebilir.
-
Alkol: PMS (adet öncesi sendromu) belirtilerini şiddetlendirdiği için sınırlanmalıdır.
Ağrıyı Hafifleten Doğal Destekçiler
Beslenme rutinine eklenecek bazı gıdalar, süreci daha hafif atlatmanıza yardımcı olabilir:
-
Omega-3 Kaynakları: Yağlı balık, ceviz ve chia tohumu iltihap yolaklarını baskılayarak ağrıyı azaltabilir.
-
Magnezyum ve Kalsiyum: Ispanak, avokado ve kakao gibi magnezyum zengini besinler kas gevşetici etki gösterirken; kalsiyum, duygu durum değişikliklerine ve hassasiyete iyi gelir.
-
Zencefil: Klinik çalışmalarda adet sancısını azalttığı kanıtlanmış en güçlü bitkisel desteklerden biridir.
-
Hidrasyon: Yeterli su tüketimi hem şişkinliği azaltır hem de genel ağrı şiddetini dengeler.
-
D Vitamini: Eksiklik varsa giderilmesi, sancıların azalmasında etkin rol oynar.
Ne Zaman Doktora Başvurulmalı?
Dr. M. Zeynep Kuşku, “Her adet ağrısı normal değildir,” diyerek şu durumlarda mutlaka bir uzmana danışılması gerektiğini hatırlatıyor:
-
Ağrının yıllar içinde giderek artması veya ağrı kesicilere yanıt vermemesi.
-
Aşırı pıhtılı kanama veya ara kanamaların olması.
-
Cinsel ilişki sırasında veya dışkılama esnasında derin ağrı hissedilmesi.
-
Sancının bayılma hissine yol açacak kadar şiddetli olması.
Bu belirtiler; endometriozis (çikolata kisti), miyom veya adenomyozis gibi altta yatan ve tedavi gerektiren ciddi hastalıkların habercisi olabilir.
Doğru Bilinen Yanlışlar: Toplumdaki “soğuk içecekler sancıyı artırır” veya “adet sancısı kaderdir, katlanmak gerekir” gibi inanışların bilimsel bir temeli yoktur. Yaşam kalitesini bozan her ağrı ciddiye alınmalı ve tıbbi destek aranmalıdır.