İzmir Yeminli Mali Müşavir Odası (İzmir YMMO) Yönetim Kurulu Başkanı Yaşar Zengin, vergi sistemlerinin başarısının sadece toplanan gelirle değil, yapının ne kadar doğru olduğuyla ölçülmesi gerektiğini belirterek, “Ekonomik güvenliğin anahtarı, hataları oluşmadan engelleyen önleyici denetim mekanizmalarındadır” dedi.
Çağdaş vergi sistemlerinin hataları sonradan cezalandırmak yerine baştan önlemeyi tercih ettiğini dile getiren Zengin, şöyle konuştu: “İdeal bir vergi sistemi, yalnızca denetleyen değil, doğruyu baştan kuran sistemdir. Yeminli Mali Müşavirlik sistemi tam da bu ihtiyaca cevap veren önleyici, yönlendirici ve koruyucu bir modeldir. Güven üreten, riskleri azaltan ve sistemi güçlendiren bu meslek, sadece meslek mensupları için değil, ülke ekonomisinin sağlıklı işleyişi için vazgeçilmezdir. Bugün yapılması gereken bu yapıyı daha etkin kullanmak ve güçlü bir disiplinle desteklemektir. Çünkü güçlü bir ekonomi ancak güven veren ve öngörülebilir bir vergi sistemiyle mümkündür.”
Vergi sistemlerinin sadece gelir toplama araçları değil, aynı zamanda ekonomik düzenin güven zeminini oluşturan en kritik yapılar olduğunu ifade eden Zengin, mevcut denetim anlayışının dönüşmesi gerektiğini söyledi. Türkiye’de vergi denetiminin büyük ölçüde sonradan yapılan, tespit edici ve cezalandırıcı bir yapı üzerine kurulu olduğuna dikkat çeken Yaşar Zengin, bu yaklaşımın kamu düzeni için gerekli olduğunu ancak ekonomik sistemlerin sağlığı için tek başına yeterli gelmediğini dile getirdi. Zengin, asıl hedefin hatayı bulup cezalandırmak yerine, hatanın oluşmasını baştan engellemek olması gerektiğini belirtti.
“Önleyici Denetim ile Vergi Kaybı Doğmadan Engellenebilir”
Vergi müfettişleri tarafından yürütülen kamu denetiminin doğası gereği sonradan devreye girdiğini ve amacının hataları tespit edip yaptırım uygulamak olduğunu kaydeden Zengin, Yeminli Mali Müşavirler tarafından yürütülen denetimin ise tamamen farklı bir zemine oturduğunu ifade etti. Bu denetimin beyannameler verilmeden önce yapılan, yönlendiren, düzeltici ve koruyucu bir mahiyet taşıdığını vurgulayan Zengin, Yeminli Mali Müşavirlik sisteminin hataları oluşmadan önlediğini, riskleri azalttığını, mükellefi cezai yaptırımlardan koruduğunu ve vergi kaybını daha doğmadan engellediğini söyledi.
“Kalıcı başarı vergi bilincinin yerleşmesi ve gönüllü uyum ile gerçekleşir”
Vergi sisteminin temelinde yer alan beyan esasının sadece mükellefin iyi niyetine bırakılamayacak kadar önemli olduğunu belirten Zengin, şöyle konuştu: “Vergi Denetim Kurulu ve Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından son zamanlarda yürütülen beyanname gözetim programları, kurgan ve benzeri risk analizine dayalı uyarı mekanizmaları önemli bir işlev üstleniyor. Bu süreçte bizim üyelerimizin denetimide beyannameler verilmeden önce devreye girmektedir. Bu sayede muhasebe sistemleri sağlıklı şekilde kurulmakta, kayıt düzeni disipline edilmekte ve vergi uygulamaları doğru şekilde yönlendirilerek uyum kültürü güçlenmektedir. Sonuç olarak yalnızca doğru vergi beyanı değil, doğru işleyen bir mali sistem inşa edilmektedir. Vergi sistemlerinde sürdürülebilir başarı sadece yaptırımlarla sağlanamaz; asıl kalıcı çözüm vergi bilincinin yerleşmesi ve gönüllü uyumun artırılmasıdır.”
“Yeminli mali müşavirlik hem kamunun hem sektörün yararına”
Türkiye’de yaklaşık 3 bin aktif Yeminli Mali Müşavir bulunduğunu ve bu mesleğe ulaşmanın uzun yıllara dayanan tecrübe ile zorlu bir sınav sürecini gerektirdiğini hatırlatan İzmir Yeminli Mali Müşavir Odası Yönetim Kurulu Başkanı Yaşar Zengin, bu nitelikli insan kaynağının daha etkin kullanılmasının sistem kalitesini doğrudan artıracağını ifade etti. Mesleğin dışarıdan güçlendirilmesi kadar iç disiplininin sağlanmasının da kaçınılmaz bir zorunluluk olduğunu vurgulayan Zengin, denetim ve raporlama standartlarının netleştirilmesi, sürekli eğitimin zorunlu hale getirilmesi ve meslek içi gözetim mekanizmalarının kurulması gerektiğini belirtti.
