DHMİ, havalimanlarında sunduğu hizmetlerle misafirlerimizin seyahatlerini daha konforlu, rahat ve güvenli geçirmelerine yönelik faaliyetlerini titizlikle yürütürken gelecek nesillere daha yaşanabilir bir dünya bırakmak için yolcu ve çevre dostu uygulamalarıyla tüm dünyaya örnek oluyor.
Bu doğrultuda gerçekleştirilen çalışmalarla 50 Havalimanı Uluslararası Havalimanları Konseyi (ACI) tarafından yürütülen Havalimanı Karbon Akreditasyonu (ACA) Programı kapsamında sertifikalandırıldı. Küresel ölçekte 560 havalimanının sertifikalandırıldığı programda DHMİ en yüksek sayıda ACA Sertifikasına sahip olan ‘Havalimanı İşletmecisi Kuruluş’ oldu. Türkiye ise Fransa’dan sonra en yüksek sayıda sertifikaya sahip ikinci ülke durumunda.
Yolcu ve çevre odaklı çalışmalara hız kesmeden devam eden kuruluşumuz, 2023 yılında da üstün bir performans sergiledi. TÜBİTAK-MAM ile; Gaziantep, Erzurum, Ordu-Giresun ve Milas Bodrum Havalimanlarında gerçekleştirilen faaliyetler kapsamında oluşan karbon emisyonları miktarlarının ve emisyon yoğun alanların belirlenmesi, bölgede iklim değişikliğinin beklenen etkilerinin ortaya konması, havalimanı faaliyetleri açısından iklim değişikliğinden en fazla etkilenecek alanların belirlenmesi, bu alanlara ilişkin etkilenebilirlik analizinin yapılması, azaltım ve uyum önlemlerinin belirlenmesi, yapılabilecek yatırımların fayda-maliyet analizlerinin yapılması çalışmalarını kapsayan “İklim Değişikliği Stratejilerinin Hazırlanması Projesi”ni tamamladı. Proje kapsamına dahil edilen 4 havalimanına özgü “İklim Değişikliği Strateji Dokümanları” oluşturuldu.
Bunlarla birlikte Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yayımlanan “Sıfır Atık Yönetmeliği” kapsamında tüm havalimanlarında 2020 yılında alınan Sıfır Atık Belgelerinin devamlılığının sağlanması adına gereklilikler yerine getirildi.
Yıllık 50.000 uçuş sayısını aşan havalimanlarında uçaklardaki gürültü seviyesinin ölçümüne yönelik halihazırda Ankara Esenboğa, İzmir Adnan Menderes ve Antalya Havalimanlarında kurulu olan Havaalanı Gürültü Ölçüm, Kontrol ve İzleme Sistemi’nin (ANMS) yerli ve millî yeni bir yazılımla revizyon ve modernizasyonu için çalışmalar tamamlandı.
TUBİTAK-MAM ile kış aylarında hava araçlarına spreyleme yöntemiyle uygulanan, zemine dökülen kısmının havalimanlarımızda tesis edilen uygun altyapıyla toplanan de-icing kimyasalının geri kazanımı ve uygun arıtma metodolojilerinin araştırılmasını kapsayan çalışmalar gerçekleştirildi.
Ayrıca TUBİTAK-MAM ile gerçekleştirilen iş birliği ile; Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yayımlanan Çevresel Gürültü Kontrol Yönetmeliği kapsamında güncellenmesine ihtiyaç duyulan Diyarbakır, İstanbul Atatürk, Mardin Prof. Dr. Aziz Sancar, Muğla Dalaman ve Trabzon Havalimanlarının Stratejik Gürültü Harita Raporları 2023 yılı içerisinde tamamlandı.
DHMİ havalimanlarını herkes için eşit derecede erişilebilir kılmak amacıyla yürütülen çalışmalar doğrultusunda “Erişilebilirlik İzleme ve Denetleme Yönetmeliği” kapsamında yer alan gereklilikleri yerine getiren 40 Havalimanımız “Erişilebilirlik Belgesi” aldı. Diğer havalimanlarımızda ise belgelendirme sürecine ilişkin çalışmalar hassasiyetle devam ediyor.
Doğal kaynakların kullanımında tasarrufu ilke kabul eden DHMİ; su kaynaklarının verimli kullanılması amacıyla su tasarruf projesini geliştirdi. Havalimanlarındaki ARFF araçlarının günlük kontrolleri sırasında kullanılan suyun geri dönüşümünün sağlanarak yeniden kullanılabilmesi amacıyla ARFF havuzunda toplanmasını sağlayan proje havalimanlarında uygulanmaya başlandı.
Bunlara ek olarak sıfır emisyon projeleri kapsamında Apron Yönetim Servisi birimlerinin kullanımına sunulmak üzere 15 adet TOGG marka elektrikli follow-me aracı alındı.
DHMİ tarafından; enerji maliyetlerindeki artışlar ve daha temiz enerji olması dolayısıyla havalimanları için şebeke doğalgaz dönüşüm projeleri destekleniyor. 2023 yılında Amasya Merzifon ve Mardin Havalimanları kalorifer yakıtından (kal-yak); Kastamonu ve Muş Sultan Alparslan Havalimanları ise taşıma doğalgazdan konvansiyonel (şebeke) doğalgaza geçti.
Yenilenebilir enerji kaynaklarından elektrik üretimi amacıyla DHMİ yönetimindeki tüm havalimanları için Güneş Enerji Santrali (GES) ön fizibilite çalışması başlatıldı.
Bunların yanında havalimanlarından il-ilçe merkezleri ve tersi istikamette güvenli, konforlu yolcu ulaşımının sağlanması amacıyla gerekli tüm tedbirler alınarak, yolcu ve kargonun uçağa ulaşımı gürültü ve çevre kirliliğinden arındırılmış son teknoloji ile geliştirilmiş araç ve teçhizatlar ile sağlanıyor.
UÇUŞ EMNİYETİNİ ÖNCELİKLİ İLKE KABUL EDEN HAVALİMANLARI HER MEVSİM 7/24 GÜVENLİ
DHMİ; havalimanlarının uluslararası standartlarda işletilmesini, havacılık faaliyetlerinin güvenli bir şekilde yürütülmesini, yolcuların can ve mal güvenliklerini sağlamak, kış şartlarında uçakların güvenli iniş-kalkış yapabilmesine yönelik gereklilikleri yerine getirmek, uçuş faaliyetlerinin azalmasının ya da tamamen durmasının, uçuş iptalleri ve maddi kayıpların önüne geçilebilmek amacıyla işletme faaliyetlerini titizlikle sürdürüyor.
Bu kapsamda kullanılan sistem ve araçları düzenli olarak yenileyen kuruluşumuz 2023 yılında 14 adet çekerli tip kombine kar mücadele aracı, 6 adet kar püskürtme aracı, 8 adet de-icing sıvı serpme aracı ve 9 adet vakumlu pist süpürge aracı alımı gerçekleştirdi.
Havalimanlarımızda deprem vb. doğal afetler ve mevcut sabit hava trafik kontrol kulelerinin revizyon, güçlendirme, onarım vb. işleri sırasında hava seyrüsefer hizmetlerinin aksamadan yürütülebilmesi amacıyla üretimi yapılan Mobil Kulelerimiz son on yıl içerisinde ihtiyaç duyulan çok sayıda havalimanımızda ve havalimanı fuarlarında başarıyla hizmet verdi. 2023 yılı başında yaşadığımız asrın deprem felaketi sonrası kısa sürede ihtiyaç duyulan deprem bölgelerimize sevk edilen Mobil Kulelerimiz bölgede hizmet vermeye devam ediyor.
2023 yılında ülkemizde bir ilke imza atılarak uzun süre konaklama ihtiyacı duyan hava araçlarının konaklaması, bakımı vb. hizmetlere yönelik Stokaj Havalimanı Projesi başlatıldı. Proje kapsamında Stokaj Havalimanı olarak Uşak Havalimanı belirlendi ve projenin hayata geçirilmesine yönelik çalışmalar devam ediyor.
Ayrıca “Dalaman Havalimanı Pat Sahaları Elektrik Sistemlerinin Revizyonu” işinin ihalesi gerçekleştirildi. Dalaman Havalimanı’na 2 adet yeni Regülatör Binası ve Özel Aydınlatma Bakım Binası yapılmasını içeren iş kapsamında tüm Özel Aydınlatma Altyapısı revizyonu gerçekleştirilecek.
Isparta Süleyman Demirel, Amasya Merzifon ve İzmir Adnan Menderes Havalimanlarının Elektrojen Grupları Senkronizasyon işi ihale edildi. İş tamamlandığında enerji kesintileri durumunda elektrojen grupları senkronize ve kesintisiz hizmet verecek.
Bununla birlikte Havalimanları ve Seyrüsefer Yardımcı İstasyonlarının elektrik güç sistemlerinde ve pist özel aydınlatma sistemlerinde meydana gelen arızalara; içerisinde her türlü test-ölçü cihazlarının ve bakım-onarım için ihtiyaç duyulan tüm ekipmanların bulunduğu “DHMİ Elektrik Arıza Müdahale ve Bakım Araçları” ile hava seyrüsefer emniyetini tehlikeye düşürmeden hızlı bir şekilde müdahale ediliyor.
Sivas Nuri Demirağ Havalimanı Yüksek Gerilim (YG) sistemlerinde yer alan 6 adet YG Kesicili Hücrelerin ekonomik ömürlerini doldurmaları, üretimden tamamen kaldırılmış olmalarının yanı sıra mevcut 1 adet yedek hücrenin planlanan GES tesisine bağlanacağı dikkate alınarak, ilave 1 adet yedek 36kV hücre temin ve tesisi ilerleyen dönemde havalimanının olası ihtiyaçları için gerekli görülerek “Sivas Nuri Demirağ Havalimanı YG Sistemlerinin Yenilenmesi” işi, 7 adet YG hücre temin ve tesis edilmesi amacıyla gerçekleştirildi.
Bunlara ek olarak “Rize Artvin Havalimanı Pist Özel Aydınlatma Sistemlerinin CAT-II Yükseltilmesi” işinin ihalesine çıkıldı. İş kapsamında Pist Özel Aydınlatma Sistemleri CAT-II seviyesine yükseltilerek hava koşullarından kaynaklanan uçuş iptallerinin önüne geçilecek.
Muş Sultan Alpaslan, Sivas Nuri Demirağ, Bursa Yenişehir ve Uşak Havalimanlarına ise Özel Aydınlatma Kule Kumanda Sistemlerinin ICAO standartlarında hizmet verebilmesi için Özel Aydınlatma Merkezi Denetleme, Kontrol ve Veri Toplama (SCADA) Sistemleri kuruldu.
Ayrıca hava araçlarının park sahalarındaki uçak park pozisyonlarının geliştirilecek yazılım programı vasıtasıyla otomatik olarak belirlenmesi ve planlanması için Kuruluşumuz tarafından çalışmalar sürdürülüyor. Söz konusu sistemin temini için 2024 yılı içerisinde ihaleye çıkılması planlandı.
Tüm bunlarla birlikte 2023 yılında havalimanlarındaki yolcu ve uçuş güvenliğini tehlikeye atacak herhangi bir zafiyeti önlemek ve yeni teknolojik gelişmeleri takip ederek son teknoloji cihazlar ile havalimanlarımızdaki güvenlik standartlarını en üst seviyeye çıkarmak amacıyla ihtiyaçlar tespit edilerek çok sayıda havalimanımıza X-Ray Bagaj Kontrol Cihazı, Mobil X-Ray Bagaj Kontrol Cihazı, Patlayıcı İz Detektörü ve Sıvı Patlayıcı Tespit Sistemi temin edildi.
