Çin’de “İki Toplantı” (Çin Ulusal Halk Meclisi ve Çin Halk Siyasi Danışma Konferansı’nın yıllık toplantıları) mart ayında düzenlenecek. Bu yılki siyasi toplantıların öncesinde, Çin Medya Grubu’na bağlı CGTN tarafından, halkın geçimi, kırsal kesimlerin yeniden canlandırılması, ekonomik kalkınma, bilim-teknoloji inovasyonu ve dışa açılmaya ilişkin çabaları konu alan “İki Toplantı Vesilesiyle Çin’e Bakış” adlı seri program hazırlanıyor.
Küresel pazara açılan kapılar ve yabancı yatırımın artışı
Çin, kapılarını küresel pazara sürekli olarak açmakla birlikte, ülkedeki doğrudan yabancı yatırım (FDI) karmaşık bir küresel ekonomik ortama rağmen güçlü bir büyüme kaydetti. Çin Ticaret Bakanlığı’ndan alınan verilere göre, 2023’te ülkede kullanılan doğrudan yabancı yatırım miktarı tarihi bir rekor seviye olan 1,13 trilyon yuana (yaklaşık 158,89 milyar ABD doları) ulaştı. Bu, 2020’de ulaşılan 1 trilyon yuanlık rekor seviyenin aşılması ve 2021 ve 2022’den itibaren başlayan istikrarlı büyüme eğiliminin devamı anlamına geliyor.
Bu eğilimin bir yansıması olarak, Çin’de 2023’te yeni kurulan yabancı sermayeli şirketlerin sayısı, bir önceki yıla göre yüze 39,7 artarak 53,766’ya yükseldi. Yüksek teknoloji endüstrilerine yapılan yabancı yatırımlar, toplam yabancı sermayenin yüzde 37,3’ünü oluşturarak yeni bir rekora ulaştı ve inovasyona odaklılığın, yabancı yatırım tahsisinde açıkça görüldüğünü işaret ediyor.
Özellikle tıbbi ekipman ve elektronik imalatı gibi yüksek teknolojili imalata yapılan yabancı yatırımlarda büyük artış yaşandı. Ayrıca, inşaat sektörü, inovasyondan uygulamaya yönelik hizmetler ve Ar-Ge ve tasarım hizmetlerindeki büyümeler, farklı sektörlerdeki yabancı yatırımlardaki artışı yansıtıyor.
Yabancı sermayeyle gelen inovasyon ve çeşitlilik
Çin’deki yabancı yatırımlar, ekonomik açıdan güçlü ülkelerin katkılarıyla sadece hacim olarak değil, aynı zamanda çeşitlilik açısından da artıyor. Bundesbank verilerine göre, 2023 yılında Almanya’nın Çin’e yatırımı 11,9 milyar avro ile (12,7 milyar dolar) rekor bir seviyeye ulaştı. Ocak-kasım 2023 döneminde İngiltere ve Fransa’nın yatırımları sırasıyla yüzde 93,9 ve yüzde 93,2 oranında artarken, Hollanda, İsviçre ve Avustralya’dan yapılan yatırımlarda da büyük artışlar görüldü.
PepsiCo gibi önde gelen çok uluslu şirketler, Çin pazarına olan güvenlerini yansıtan bu yatırım artışında önemli bir rol oynuyor. PepsiCo, 2023 yılında ilk Asya-Pasifik küresel iş hizmet merkezini Sichuan eyaletinin Chengdu kentinde kurdu ve 80 milyon dolar yatırımla bu yıl tamamlanması planlanan ilk “karbon nötr” fabrikasını Shandong eyaletinde inşa ediyor.
PepsiCo Greater China CEO’su Xie Changan, “Yüksek kaliteli bir gelişme ivmesine sahip Çin pazarı muazzam fırsatlar sunuyor,” dedi. KFC ve Standard Chartered gibi farklı sektörlerdeki çok uluslu şirketler de yatırımlarını artırdı. Kasım 2023’te, fast food devi McDonald’s, Çin operasyonlarındaki sahiplik hissesini yüzde 20’den yüzde 48’e çıkarmayı planladığını duyurdu.
Optimize edilmiş yapı ve çekilen yabancı yatırımdaki istikrarlı büyüme, Çin’in dinamik ve davetkâr bir iş ortamı yaratma taahhüdünün bir yansımasıdır. 2023’ten bu yana, Çin Ticaret Bakanlığı ve ilgili kuruluşlar, ekonomik kalkınma bölgelerinin geliştirilmesi için olumlu politikalar uygulamaya başladı. Yabancı yatırımcıların Ar-Ge merkezleri kurmalarının teşvik edilmesini hedefleyen 16 tedbir hayata geçirildi.
Çin’de yabancı yatırımların geleceği
Ticaret Bakanlığı, geçen yılın temmuz ayından itibaren yabancı sermayeli işletmeler için yuvarlak masa toplantısı sistemi uygulamaya koydu. Bu sistemle, yabancı sermayeli işletmelerden geri bildirim toplamak, zorluklarını ele almak ve ilgili departmanlar ve bölgelerle işbirliği içinde çözümler bulmak için düzenli toplantılar düzenlenmekte.
Ocak 2024 sonu itibarıyla, Çin genelinde 2 bin 200’den fazla yabancı sermayeli işletme ve yabancı iş derneklerinin katılımıyla 140’tan fazla ilgili toplantı düzenlendi ve 900’den fazla sorun çözüldü.
Ayrıca, yabancı sermayeli işletmelerin karşılaştığı sorunları ve zorlukları bir araya getirmek için tasarlanmış çevrimiçi bir platform, geçen yıl eylül ayında kuruldu.
Ticaret Bakanlığı Yabancı Yatırım İdaresi Daire Müdürü Zhu Bing, “Bir sonraki adımda çeşitli tedbirlerin uygulanması teşvik edilerek, aynı zamanda yabancı sermayeli işletmelerin, hükümet alımları ve yatırımın kolaylaştırılması gibi kilit alanlardaki gelişmeler hakkında bilgi edinmesi sağlanacak.” dedi.
