Mpox (eski adıyla Maymun Çiçeği veya Monkeypox) zoonotik bir virüs olup, insanlara hayvanlardan bulaşan bir hastalıktır. Mpox virüsü, ortopoksvirüs ailesine ait bir virüstür ve çiçek hastalığı (smallpox) virüsü ile aynı ailede yer alır. İlk olarak 1958’de laboratuvar maymunlarında tespit edilmiştir, ancak doğal ortamda enfekte olan ilk insan vakası 1970 yılında Demokratik Kongo Cumhuriyeti’nde bildirilmiştir.
Mpox Belirtileri Nelerdir?
Mpox virüsünün belirtileri, genellikle virüsle temastan 5 ila 21 gün sonra ortaya çıkar. Hastalık belirtileri genellikle iki aşamalı olarak gözlemlenir:
- Başlangıç Belirtileri (İlk 1-5 Gün):
- Ateş
- Baş ağrısı
- Kas ağrıları
- Sırt ağrısı
- Şişmiş lenf düğümleri (özellikle boyun, koltuk altı ve kasık bölgelerinde)
- Halsizlik
- Deri Döküntüleri (Ateşin 1-3 Gün Ardından):
- Döküntüler, genellikle yüz ve ağız çevresinde başlar, daha sonra vücuda, ellere, ayaklara ve genital bölgeye yayılır.
- Döküntüler sıvı dolu kabarcıklar, püstüller ve sonrasında kabuklanmaya dönüşebilir.
- Döküntüler iyileştikten sonra iz kalabilir.
Mpox Nasıl Bulaşır?
Mpox virüsü, insandan insana veya hayvandan insana bulaşabilir. Başlıca bulaş yolları şunlardır:
- Doğrudan Temas: En yaygın bulaşma yolu, enfekte kişilerin deri lezyonlarına doğrudan temas edilmesiyle gerçekleşir.
- Solunum Yoluyla Bulaşma: Uzun süreli yüz yüze temas ile damlacık yoluyla virüs bulaşabilir.
- Bulaşmış Yüzeyler: Virüsün bulaştığı yatak takımları, giysiler veya diğer eşyalarla temas.
- Hayvanlardan Bulaşma: Enfekte hayvanların ısırıkları, tırmalamaları veya vücut sıvılarıyla temas.
- Cinsel Yolla Bulaşma: Cinsel temas sırasında yakın fiziksel temas nedeniyle bulaşabilir.
Mpox Salgını Önleme Yöntemleri
Mpox virüsünün yayılmasını önlemek için şu adımlar izlenmelidir:
- Hijyen: Elleri sık sık sabunla yıkamak veya alkol bazlı el dezenfektanı kullanmak.
- Koruyucu Giyim: Enfekte kişilerle temas halinde koruyucu giysi, maske ve eldiven kullanmak.
- Temastan Kaçınma: Enfekte kişilerle veya enfekte hayvanlarla temastan kaçınmak.
- İzolasyon: Enfekte kişilerin izolasyonu, bulaşmanın önlenmesine yardımcı olur.
Tedavi
Mpox için spesifik bir tedavi bulunmamaktadır; ancak hastalığın belirtilerini hafifletmek için semptomatik tedaviler uygulanabilir. Ayrıca, çiçek hastalığı aşısının Mpox’a karşı da koruyucu olabileceği düşünülmektedir. Tedavi genellikle destekleyici tedavi ve enfeksiyonun yayılmasını önlemeye yönelik önlemler içerir.
