Özel Sektörün Yurtdışından Sağladığı Kredi Borcu Artışı
Temmuz sonu itibarıyla, Türkiye’nin özel sektörü tarafından yurtdışından sağlanan toplam kredi borcu, 2023 yıl sonuna göre 9,5 milyar ABD Doları artış göstererek 173 milyar ABD Doları seviyesine ulaştı. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), bu döneme ilişkin özel sektörün yurtdışından sağladığı kredi borcu gelişmelerini detaylandırdı.
Yapılan incelemelere göre, uzun vadeli kredi borcu 2023 yıl sonuna göre 6,4 milyar ABD Doları artarak 160,7 milyar ABD Dolarına çıkarken, kısa vadeli kredi borcu (ticari krediler hariç) ise 3,1 milyar ABD Doları artışla 12,3 milyar ABD Doları düzeyine ulaşmıştır. Bu durum, kısa vadeli borçların yüzde 33,69 oranında bir artış sergilediğini göstermektedir.
Borçlulara Göre Dağılım
Borçluya göre yapılan dağılım incelendiğinde, uzun vadeli kredi borcuna ilişkin olarak, bir önceki yıl sonuna kıyasla bankaların kredi biçimindeki borçlanmalarının 1,3 milyar ABD Doları arttığı; tahvil ihracı biçimindeki borçlanmalarının ise 3,0 milyar ABD Doları artışla 17,8 milyar ABD Doları seviyesine ulaştığı gözlemlenmiştir.
Aynı dönemde, bankacılık dışı finansal kuruluşların kredi biçimindeki borçlanmaları 215 milyon ABD Doları azalmış, tahvil stoku ise 31 milyon ABD Doları azalarak 1,1 milyar ABD Doları seviyesine gerilemiştir. Ayrıca, finansal olmayan kuruluşların kredi biçimindeki borçlanmalarının 31 milyon ABD Doları artış göstererek tahvil stoku 1,8 milyar ABD Doları artışla 11,9 milyar ABD Doları seviyesine ulaştığı kaydedilmiştir.
Kısa vadeli kredi borçlarına baktığımızda, 2023 yıl sonuna göre bankaların kredi biçimindeki borçlanmaları 2,6 milyar ABD Doları artışla 7,1 milyar ABD Doları; finansal olmayan kuruluşların kredi biçimindeki borçlanmaları ise 411 milyon ABD Doları azalarak 1,2 milyar ABD Doları düzeyinde gerçekleşmiştir.
Alacaklıya Göre Dağılım
Alacaklılara göre yapılan dağılımda, uzun vadeli kredi borcuna ilişkin olarak Temmuz sonu itibarıyla tahvil hariç özel alacaklılara olan borç, bir önceki yıl sonuna göre 2,4 milyar ABD Doları artışla 109,0 milyar ABD Doları olarak gerçekleşmiştir. Kısa vadeli kredi borcuna ilişkin olarak ise tahvil hariç özel alacaklılara olan borç, bir önceki yıl sonuna göre 3,0 milyar ABD Doları artarak 10,8 milyar ABD Doları seviyesine ulaşmıştır.
Döviz kompozisyonuna bakıldığında, 160,7 milyar ABD Doları tutarındaki uzun vadeli kredi borcunun yüzde 58,2’sinin ABD Doları, yüzde 34,5’inin Euro, yüzde 2,6’sının Türk Lirası ve yüzde 4,7’sinin diğer döviz cinslerinden oluştuğu, 12,3 milyar ABD Doları tutarındaki kısa vadeli kredi borcunun ise yüzde 43,8’inin ABD Doları, yüzde 14,9’unun Euro, yüzde 35,8’inin Türk Lirası ve yüzde 5,5’inin diğer döviz cinslerinden oluştuğu görülmüştür.
Sektör Dağılımı
Sektörler açısından yapılan incelemede, Temmuz sonu itibarıyla 160,7 milyar ABD Doları tutarındaki uzun vadeli toplam kredi borcunun yüzde 38,1’inin finansal kuruluşlara, yüzde 61,9’unun ise finansal olmayan kuruluşlara ait olduğu tespit edilmiştir. Aynı dönemde, 12,3 milyar ABD Doları tutarındaki kısa vadeli toplam kredi borcunun yüzde 78,6’sının finansal kuruluşlara, yüzde 21,4’ünün ise finansal olmayan kuruluşlara ait olduğu belirlenmiştir.
Bir Yıl İçinde Yapılacak Geri Ödemeler
Özel sektörün yurtdışından sağladığı toplam kredi borcu, Temmuz sonu itibarıyla kalan vade dikkate alındığında, önümüzdeki 1 yıl içinde gerçekleştirilecek olan anapara geri ödemelerinin toplam 52,1 milyar ABD Doları tutarında olduğu gözlemlenmiştir.
