Mahfi Eğilmez’den Dünya ve Türkiye Ekonomisinin Değerlendirilmesi
Ünlü iktisatçı Mahfi Eğilmez, son yazısında IMF’nin yeni yayımlanan ‘World Economic Outlook’ raporundaki verileri kullanarak hem dünyanın hem de Türkiye’nin ekonomik görünümünü kapsamlı bir şekilde ele aldı. Eğilmez’in kendi adını taşıyan mahfiegilmez.com adresinde yayımladığı yazısında öne çıkan noktalar ise şu şekilde özetlenebilir:
Dünya Ekonomisinin Görünümü
IMF’nin ‘World Economic Outlook’ raporuna göre, dünya ekonomisinde kayda değer değişiklikler yaşanıyor. 1999 ile 2023 yılları arasında IMF üye sayısı 184’ten 196’ya yükselirken, gelişmiş ekonomi sayısı 28’den 41’e çıkmıştır. Gelişmiş ekonomilerin dünya GSYH’sindeki payı ise %57,4’ten %40,7’ye gerilemiştir. ABD’nin ekonomik zemin kaybetmesi ile birlikte, Çin ve Hindistan gibi ülkeler, küresel ekonomide daha fazla güç kazanmaya devam etmektedir.
2024 ve 2025 Tahminleri
2023 verilerine göre, gelişmiş ülkelerin büyüme oranı %2 olarak tahmin edilirken, gelişmekte olan ülkelerin büyüme oranının %4’ün altında kalması beklenmektedir. Türkiye, yüksek enflasyon ve düşük kur seviyesinin etkisiyle büyüme hızını sınırlı tutmaya devam etmektedir. Ülkemizdeki işsizlik oranı, gelişmiş ülkelerin ortalamasının neredeyse iki katı seviyelerine ulaşmıştır. Gelişmiş ülkelerde enflasyonun %2 civarına, gelişmekte olan ülkelerde ise %5 seviyelerine gerilemesi öngörülmektedir. Türkiye ise dış borç yükü ve cari açık gibi ciddi sorunlarla karşı karşıya kalmaktadır.
Avrupalı Ticaret Ortaklarımızın Durumu
Avrupa’nın 2024 ve 2025 yıllarındaki büyüme oranının %1,7 civarında kalacağı tahmin edilmektedir. 2023 yılında %0,3 oranında küçülen Almanya’nın, bu yıl büyüme kaydetmeden duraksayacağı, 2025 yılında ise %0,8 oranında bir büyüme göstermesi beklenmektedir. Almanya’nın düşük büyüme oranı sevindirici bir gelişme olsa da, ülkenin tam anlamıyla bir toparlanma sürecine girememiş olması endişe verici bir durumdur. Benzer bir tablonun diğer Avrupa ülkeleri için de geçerli olduğu düşünülmektedir. Avrupa’nın 2025 yılı için tahmin edilen ortalama büyüme oranı %1,4 dolayındadır. Gelişmiş Avrupa ülkeleri, enflasyon sorununu büyük ölçüde çözmüş görünmektedir. 2025 yılı için bu ülkelerde tahmin edilen yıllık ortalama enflasyon %2 iken, Türkiye’nin de aralarında bulunduğu gelişmekte olan Avrupa ülkeleri için bu oran %11,1 olarak öngörülmektedir. Türkiye’nin yıllık ortalama enflasyonunun %33 seviyelerine ulaşacağı beklenmektedir.
Riskler ve Korunma
Rusya-Ukrayna çatışması ve Ortadoğu’daki gerginlikler, global ölçekte önemli risk unsurları oluşturmaktadır. Ayrıca, Çin ekonomisindeki emlak bunalımı da dikkatle izlenmesi gereken bir diğer risk faktörüdür. Ancak, petrol fiyatlarında beklenen artışın olmayışı ve gıda fiyatlarındaki düşüş, geleceğe dair umut verici sinyaller vermektedir.
