Newsweek dergisinin yakın zamanda yayımladığı bir rapora göre, Çinli bilim insanları en azından 2000’lerin sonlarından beri deniz altı kablolarını kesmenin yollarını araştırıyor. Bu açıklama, jeopolitik gerginliklerin arttığı bölgelerdeki deniz altı altyapısının zarar gördüğü bir dizi olayın ardından geldi. Çinli araştırmacıların, deniz altındaki kabloları kesmeye yönelik cihazlar ve yöntemler için iki patent başvurusu yaptıkları ortaya çıktı.
Patent Başvuruları ve Olası Sabotajlar
İlk patent başvurusu 2009 yılında, Çin’in güneyindeki bir kıyı araştırma kurumundan geldi. Bu başvuru, “yasadışı” deniz altı kablolarını etkisiz hale getirmek amacıyla yapılan bir cihaz önerisini içeriyordu. Ancak, uzmanlar bu başvuruyu büyük olasılıkla reddetmişti. Daha yeni bir başvuru ise 2020 yılında Zhejiang eyaletindeki Lishui Üniversitesi’nden geldi. Bu başvuru, okyanus tabanında sürüklenerek deniz altı kablolarını kazıyıp koparan çapa benzeri bir cihazın patentini içeriyordu.
Bu patent başvuruları, Baltık Denizi’nde, Tayvan yakınlarında ve diğer jeopolitik gergin bölgelerde meydana gelen sabotaj olaylarıyla paralellik gösteriyor. Bu tür olaylarda, sivil gemilerin deniz tabanında sürükledikleri çapalar nedeniyle deniz altı iletişim ve veri kablolarının zarar gördüğü bildirilmişti. Özellikle Tayvan, Çin tarafından ilhak edilmesi istenen bir ada olarak, Pekin’in bölgedeki baskı politikalarına da bir araç olarak kullanılabileceği endişeleri oluşturuyor.
Jeopolitik Etkiler ve Hibrit Savaş Taktikleri
Jeopolitik analizler, Çin’in deniz altı altyapısına yönelik saldırılarının, Tayvan’a yönelik baskı taktiklerinin bir parçası olarak görülebileceğini belirtiyor. Uzmanlar, bu tür saldırıların hibrit savaş taktiklerinin bir örneği olarak değerlendiriyor. Hibrit savaş, geleneksel askeri çatışmalardan farklı olarak, düşük yoğunluklu çatışmalar, siber saldırılar ve ekonomik baskılar gibi çeşitli yöntemleri içeren bir stratejidir.
Çin hükümetinin Baltık Denizi’nde sivil gemilerin karıştığı son kablo kesme olaylarına ne derece dahil olduğu ise belirsizliğini koruyor. Bazı olaylarda Çin hükümeti, sabotajları “kaza” olarak tanımlayarak olayları geçiştirmeye çalıştı.
Uluslararası Tepkiler ve Yatırımlar
Rusya’nın Ukrayna’yı işgaliyle birlikte küresel jeopolitik istikrarsızlık artarken, deniz altı altyapısı da daha fazla endişe uyandıran bir alan haline geldi. Baltık Denizi’nde Çin’e ait gemilerin, Rus limanlarından faaliyet gösterdiği ve sürüklenen çapalar nedeniyle boru hatları ve kabloların zarar gördüğü bildirilen olaylar sonrası, ülkeler deniz altı altyapılarının güvenliğini artırmak için karşı önlemler almaya başladılar.
Çin hükümetinin, deniz altı kablolarını korumak için uluslararası işbirliğine açık olduğunu ve küresel bilgi altyapısının inşasına katkıda bulunduğunu savunsa da, son yıllarda yaşanan sabotaj olayları, deniz altı altyapısına yönelik tehditlerin artmaya devam ettiğini gösteriyor.
