Türk Deniz Kuvvetleri, Mart 2025 itibarıyla yayınladığı “Son Üç Yıllık Dönemde İcra Edilen Faaliyetler” raporunda, denizaltı savunma harbi (DSH) yeteneklerini önemli ölçüde artıracak kritik bir projenin başarıyla tamamlandığını duyurdu. ASELSAN tarafından yürütülen Düşük Frekanslı Aktif Sonar (DÜFAS) projesi kapsamında, su üstü platformlarından çekilebilir nitelikteki bir adet DÜFAS sonarın Marmara Denizi’nde gerçekleştirilen deniz kabul testlerinin başarıyla sonuçlandığı belirtildi.
Raporda DÜFAS projesinin önemi şu ifadelerle vurgulandı: “Düşük frekansta çalışan, uzun tespit menziline sahip ve sessiz tehditlerin daha erken tespit edilmesini sağlayan, S/U platformlarından çekilebilir nitelikte 1 adet aktif sonarın Marmara Denizi’nde deniz kabul testleri sonucunda proje tamamlanmıştır. Proje sayesinde NATO içerisinde dahi üye ülkeler tarafından tecrübe/ teknoloji aktarımı yapılmayan kritik akustik teknolojilerine milli imkanlarla sahip olunmuştur.” Bu ifade, Türkiye’nin denizaltı savunma alanında ulaştığı teknolojik derinliği ve dışa bağımlılığı azaltma yönündeki stratejik başarısını açıkça ortaya koyuyor.
TF-2000 ve BOSS Sonar Projelerinde İlerleme
Raporda DÜFAS projesinin tamamlanmasının yanı sıra, geleceğin önemli savaş gemisi olan TF-2000 hava savunma harbi muhribi için geliştirilen sonar sistemleri hakkında da bilgi paylaşıldı. Suüstü platformları için çok fonksiyonlu orta ve alçak frekans sonar (BOSS) geliştirme projesinin planlandığı gibi devam ettiği aktarıldı. Ayrıca, Orta Frekansla Gemiye Monteli Sonar (Of-GMS) sistemine ait Faz-1 aşamasının Nisan 2025’te başarıyla tamamlandığı belirtildi. Bu gelişmeler, Türk Donanması’nın gelecekteki muharip unsurlarının da gelişmiş sonar sistemleriyle donatılacağını gösteriyor.
DÜFAS Sistemi’nin Özellikleri ve Önemi
DÜFAS Sistemi, Savunma Sanayii Başkanlığı ile imzalanan sözleşme çerçevesinde Deniz Kuvvetleri Komutanlığı’nın ihtiyaçları doğrultusunda özgün olarak milli imkanlarla geliştirilmiş bir sistemdir. En güncel teknolojilerle donatılan DÜFAS, su üstü platformları için başta denizaltılar olmak üzere sualtındaki sessiz tehditlerin çok uzun mesafelerden tespiti amacıyla kullanılan, derinliği değiştirilebilir bir çekili aktif/pasif sonar sistemidir.
Sistem, yurt içi imkanlarla tasarlanan ve üretilen ilk ve tek çekili sonar sistemi olarak öne çıkmaktadır. Oluşturduğu detaylı akustik resim sayesinde uzun menzilde hedeflerin hassas bir şekilde tespiti ve takibi mümkün hale gelir. DÜFAS ayrıca sürekli aktif sonar (CAS) özelliğini kullanarak geniş deniz alanlarında yüksek doğrulukta tespit imkanı sunar.
Pasif sonar modunda ise DÜFAS, ortamdaki akustik gürültüleri dinleyerek özellikle torpido gibi sessiz ve tehlikeli tehditlerin erken tespiti için kullanılır. Muadillerinden önemli bir farkı ise, DÜFAS’a milli olarak geliştirilen HIZIR Torpido Karşı Tedbir (TKT) bileşenlerinin de entegre edilebilmesidir. Bu entegrasyon sayesinde sistem, düşman platformlardan atılan torpidoların bertaraf edilmesi için uygulanacak en uygun karşı tedbir taktiğini ve gemi kaçış manevralarını kullanıcıya otomatik olarak önerebilir.
Bu sayede DÜFAS, sadece üstün aktif sonar yeteneklerine sahip olmakla kalmayıp, aynı zamanda HIZIR Sistemi’nin özelliklerini de bünyesinde barındıran komple bir torpido karşı tedbir sistemi haline gelmektedir. Bir torpido algılandığında sistem, entegre karşı tedbir ekipmanlarını otomatik olarak devreye sokarak tehdidi bertaraf etmekte ve geminin güvenli bir şekilde kaçmasına olanak sağlamaktadır. DÜFAS projesinin başarıyla tamamlanması, Türk Deniz Kuvvetleri’nin denizaltı savunma harbi alanındaki caydırıcılığını ve operasyonel etkinliğini önemli ölçüde artıracak stratejik bir kazanım olarak değerlendirilmektedir.
