İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin son iki yılda hayata geçirdiği atık yönetimi ve iklim yatırımlarıyla kent genelinde büyük bir dönüşüm yaşanırken, “Dönüşüme Evde Başla” projesiyle bu değişim vatandaşın günlük yaşamına taşındı. Çevre odaklı yerel yönetim anlayışı doğrultusunda yürütülen çalışmalar, döngüsel ekonomi ve sıfır atık ilkeleriyle birleşerek kenti sürdürülebilir bir gelecek için örnek bir model haline getiriyor. Enerji üretimi, geri dönüşüm ve iklim değişikliğine uyum alanlarında atılan stratejik adımlar, İzmir’in ekolojik direncini artırmayı hedefliyor.
“Dönüşüme Evde Başla” Projesiyle Vatandaş Katılımı Güçlendi
İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay’ın göreve gelmesinin ardından başlatılan “Dönüşüme Evde Başla” projesi, kısa sürede İzmirliler tarafından benimsenerek 8 ilçe ve 27 mahalleye yayıldı. Mart 2025’te hayata geçen proje kapsamında hanelerden toplanan 2 bin 450 ton ambalaj atığı geri dönüşüme kazandırılırken, reddedilen atık oranının sadece yüzde 0,97’de kalması İzmirlilerin çevre bilincini kanıtladı. İZDOĞA AŞ koordinasyonunda yürütülen projenin tüm ilçelere yayılması hedeflenirken, kapasite ihtiyacını karşılamak amacıyla Menemen Seyrek’te ikinci bir tesisin kurulması planlanıyor. Ayrıca Kısıkköy ESTİM gibi sanayi alanlarında da ambalaj atıkları düzenli şekilde toplanarak ekonomiye geri kazandırılıyor.
Atık Yönetim Kapasitesi ve Modern Altyapı
İzmir, döngüsel ekonomi hedefleri doğrultusunda altyapısını güçlendirmeye devam ediyor. Bergama Entegre Atık Yönetim Tesisi’nde kapasite artışı planlanırken; Karşıyaka Yamanlar ve Bornova Naldöken’de atık yakma ve enerji üretimi için fizibilite çalışmaları sürdürülüyor. Çeşme, Dikili, Foça ve Seferihisar’daki eski depolama alanlarının rehabilitasyonu için süreç devam ederken, kent genelinde günlük ortalama 4 bin 710 ton evsel atık düzenli depolama tesislerine taşınıyor. Bu süreçte tıbbi atıklar da sterilize edilerek güvenli şekilde bertaraf ediliyor.
Atıklardan Enerji Üretimi: Çöpten Elektriğe
Ödemiş Entegre Katı Atık Yönetim Tesisi’nde aylık ortalama 2 bin 600 MWh elektrik üretimi gerçekleştirilirken, Bergama’daki tesis 9,89 MW kapasiteyle yaklaşık 80 bin hanenin enerji ihtiyacını karşılıyor. Harmandalı Düzenli Atık Depolama Tesisi’ne atık alımı durdurulsa da sahada biriken metan gazından 2025 yılı içerisinde 110.662 MWh elektrik üretimi sağlandı. Bu tesisler, atığı bir kirlilik unsuru olmaktan çıkarıp değerli bir enerji kaynağına dönüştürüyor.
Su Tasarrufu ve İklim Değişikliğine Uyum
Belediye, su tüketimini yüzde 39 oranında azaltarak su verimliliği alanında dev bir adım attı. Kurulu 21 güneş enerjisi santrali (GES) sayesinde 2025 yılında 2 milyon kWh’den fazla elektrik üretilerek enerji tasarrufu sağlandı. Yağmur suyu hasadı ve gri su kullanımı gibi çevreci uygulamalar yaygınlaştırılırken, “Climate-Ready İzmir” projesiyle kentin iklim riskleri analiz ediliyor. “İzmir İklim için Yurttaş Meclisi” ise vatandaşların iklim politikalarına doğrudan katılımını sağlayarak demokratik bir çevre yönetimi sunuyor.
