Orta Doğu’da İsrail İle İran Arasındaki Gerilim Tırmanırken, Yemen’deki İran Destekli Husiler (Ensarullah Hareketi) De Yeniden Sahaya İndi. Husiler, İran’a Yönelik Saldırıların Ardından İsrail’e Balistik Füze Fırlattı Ve İsrail Ordusu Ülkenin Çeşitli Bölgelerinde Sirenlerin Devreye Girdiğini Ve Füzenin Hava Savunma Sistemlerince Engellendiğini Açıkladı. Öte Yandan Husiler, Kızıldeniz’de İsrail Gemilerine Yönelik “Tam Yasak” Kararı Aldıklarını Duyurdu. Müzakere Ve Ateşkes Yollarının Tıkanmasına Yönelik Soru İşaretlerini Beraberinde Getiren Gelişmeleri Değerlendiren İran Araştırmaları Merkezi Uzmanı Oral Toğa, Haber7’ye Çok Özel Açıklamalarda Bulundu.
“Yaşananlar Bir Kapasite Göstergesiydi”
Husilerin Açıklamaları Ve Eylemlerinin Henüz Tam Kapsamlı Bir Savaşa Dahil Olma Durumu Taşımadığına İşaret Eden Toğa, “Bugün Aslında Yaşananlar Bir Kapasite Göstergesiydi Ve İran’ın Müzakere Masasında Biraz Da Elini Açarak Amerika’yı, Anlaşmaya Zorlamaya Yönelik Oynadığı Bir Koz Olarak Görebiliriz” Mesajı Verdi.
“İran Müzakere Masasında Elini Güçlendirmek İstiyor”
İran’ın Olası Bir Gerilimde Savaşı Asimetrik Olarak Bölgeye Yayacağını Daha Önce Deklare Ettiğini Hatırlatan Toğa, Lübnan Ve Kuveyt’teki Saldırıların Da Bu Stratejinin Bir Parçası Olabileceğini Sözlerine Ekledi. Husilerin Bu Noktada Bir ‘Uyarı’ Niteliği Taşıdığına Dikkat Çeken Toğa, Şöyle Konuştu:
“Hürmüz Boğazı’nın Statüsü Değişti. İran Bu Noktada Babülmendep Boğazı’nın Statüsü Değişirse Ya Da En Azından İstikrarsızlaşırsa İki Sene Önceki Gibi Maliyeti Çok Daha Yükseltiriz Ve Bu Maliyetin Altında Kalırsınız Mesajını Vermek İstiyor. Tüm Bu Yaşananların Akıbetine Göre Çok Daha Farklı Senaryolar Görebiliriz.”
Toğa, Süregelen Hamlelerin İran’ın Müzakere Masasında Elini Güçlendirmeye Yönelik Bir Hareket Olarak Okunması Gerektiğini Vurguladı.
Kızıldeniz’de Olası Kapanma Senaryosu Nelere Yol Açar?
Kızıldeniz’de Yaşanan Hareketliliği Ve Olası Bir Kapanma Senaryosunun Küresel Ticarete Etkisini Değerlendiren Toğa, Husilerin 1.5-2 Sene Önce Babülmendep Boğazı’nı İstikrarsız Hale Getirdiğini Ve Bu Süreçte Ticaretin Ciddi Anlamda Zarar Gördüğünü Hatırlattı. Birçok Ülkenin Ümit Burnu’ndan Dönmek Zorunda Kalmasının Tedarik Zincirine Ağır Darbeler Vurduğunu Belirten Toğa, “Avrupa İle Hint Okyanusu Arasındaki Bağlantıyı Sağlayabilecek Tek Alan Orası. Hürmüz Boğazı’nın Önemi Ayrı, Bu Bölgenin Önemi Ayrı Stratejik Olarak” İfadelerini Kullandı.
Dünyadaki En Önemli İki Su Yolundan Bahsedildiğine Dikkat Çeken Toğa, “İki Tarafın Birden Aynı Anda Kapandığı Bir Senaryo Gerçekten Küresel Ekonomiler Anlamında Büyük Sıkıntı Olacaktır. Bu İkisinin Kapatılması Aynı Anda Ciddi Bir Maliyet Sorunu Yaratacaktır” İfadelerini Kullandı.
“Çatışma Körfez’deki Diğer Ülkelere Sıçrayabilir”
Önümüzdeki Döneme İlişkin Senaryoları Da Değerlendiren Toğa, Abd Başkanı Trump’ın İran’ın Sivil Ve Elektrik Altyapılarına Yönelik Geçmişteki Tehditlerine İşaret Ederek Bu Tehditlerin Gerçeğe Dönüşmesi Veya İsrail’in Lübnan’daki Operasyonlarını Kalıcı Hale Getirmesi Durumunda Çatışmanın Seyrinin Değişeceğini Söyleyecekti. İran’ın Vereceği Cevabın Boyutlarının Öngörülebileceğini Belirten Toğa, Şöyle Konuştu:
“Bir Ateşkes Zemini Sağlanır Ya Da Saldırıların Boyutu İlerlemez Yani Bir Şekilde Bu Süreç Daha Fazla Yayılmadan Sona Ererse Konu Burada Kapatılabilir. Ancak Bir Diğer Senaryoda Yaşananlar Sadece Yemen’le Sınırlı Kalmaz. Irak Sahası, Körfez’deki Diğer Ülkeler, Birleşik Arap Emirlikleri Başta Olmak Üzere, Bahreyn, Kuveyt, Irak Keza Buralar Ciddi Anlamda İstikrarsızlığa Sevk Edilebilir. Çatışma Bu Bölgelere Sıçrayabilir.”
