İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi (İSKİ), “Dijital Rönesans” ana temasıyla düzenlenen SUKİ Teknoloji Zirvesi’nde yerli ve milli imkanlarla geliştirdiği “İSKİ AI” yapay zeka platformunu tanıttı. İSKİ Bilgi İşlem Dairesi Başkanlığı tarafından çalışmaları tamamlanan proje, kurumun Kağıthane yerleşkesinde bulunan Yusuf Ziya Erdem Konferans Salonu’nda düzenlenen görkemli bir törenle kamuoyuna duyuruldu. Türkiye’de kendi yapay zeka altyapısını kuran öncü kamu kurumlarından biri olma unvanını kazanan İSKİ, bu adımla megakent İstanbul’un su yönetimini dijital bir çağa taşıyor. Törene katılan İBB Başkanvekili Nuri Aslan ve İSKİ Genel Müdürü Doç. Dr. Şafak Başa, yaptıkları konuşmalarda projenin stratejik önemine, kamu kaynağının verimli kullanımına ve dijital dönüşümün geleceğine dair çarpıcı açıklamalarda bulundular.
Zorlu Süreçlerde Yazılan Dijital Başarı Hikayesi
Törende konuşan İBB Başkanvekili Nuri Aslan, konuşmasına İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı ve Cumhurbaşkanı adayı Ekrem İmamoğlu’nun selamlarını ileterek başladı. Son dönemde yaşanan siyasi ve idari zorluklara dikkat çeken Aslan, tüm baskılara ve eksikliklere rağmen hizmet yarışından asla taviz vermediklerini belirtti.
İSKİ Genel Müdürü Şafak Başa’nın da görevinden bir süre uzak kaldığını ancak yeniden görevinin başında gece gündüz çalıştığını hatırlatan Aslan, duygusal yüklerin ve yaşanan zor zamanların altını çizdi. Birlikte çalıştıkları yol arkadaşlarının tutukluluk ve gözaltı süreçlerine değinen Aslan, yaşanan bu dönemin ileride çok daha net okunacağını ifade ederek, “İnsan anın içindeyken yaşananları tam anlayamıyor. Zaman geçtikten sonra durumu daha iyi okuyacağız ve diyeceğiz ki: ‘Sadece tarihe tanıklık etmedik, bizler tarih yazdık'” şeklinde konuştu.
Yapay Zeka Çağına Kayıtsız Kalmayan Bir Megakent
İstanbul gibi her gün milyonlarca verinin üretildiği dev bir megakentin sadece geleneksel insan kaynağıyla yönetilmesinin artık mümkün olmadığını vurgulayan Aslan, İBB’nin yapay zeka çağına kayıtsız kalmadığını ifade etti. Avrupa’daki 20 ülkeden daha büyük olan İstanbul’un dünya genelindeki teknoloji liginde üst sıralara çıkması gerektiğini belirtti.
Yapay zekanın geleceğin akıllı kentlerinde adeta bir beyin ve sinir sistemi işlevi göreceğini söyleyen Aslan; trafik akışından enerji yönetimine, iklim krizinden afet hazırlıklarına ve kaynakların adil dağıtımına kadar her alanın dinamik sistemlerle yönetileceğini dile getirdi. Temelleri 3 yıl önce atılan dijital dönüşüm hamlesinin bugün büyük bir devrime dönüştüğünü vurgulayan Aslan, Ekrem İmamoğlu’nun vizyonu doğrultusunda ekilen tohumların meyvelerini vermesinden gurur duyduklarını aktardı.
Kamu Kaynaklarında Yüksek Verimlilik Ve Bütçe Disiplini
Konuşmasında geçmiş dönem ile mevcut dönem arasındaki finansal ve operasyonel performans farklarına değinen Nuri Aslan, kamu kaynaklarının nasıl doğru kullanıldığını rakamlarla gözler önüne serdi.
2014-2019 döneminde 96 proje için 176 milyon dolar harcandığını (proje başına yaklaşık 2 milyon dolar) belirten Aslan, 2020-2025 döneminde ise 122 milyon dolarlık bütçeyle tam 426 projenin hayata geçirildiğini (proje başına ortalama 300 bin dolar) vurguladı. Milletin parasının kendi paraları gibi korunduğunu ifade eden Aslan, online işlemlerin 3,5 kat arttığını, vezne tahsilat hızının 7,8 katına çıktığını ve fiziki kuyruk döneminin sona erdiğini belirtti. Ayrıca dijital fatura kullanan abone sayısının 600 bine ulaştığını ve altyapı arızalarına müdahale sürelerinin %80 oranında azaltılarak 4 saatten 2 saate düşürüldüğünü açıkladı.
Tüm Türkiye Ve Dünya Belediyelerine Açık Milli Teknoloji
İSKİ AI projesinin verisini tamamen kendi bünyesinde tutan yerel bir yapay zeka yaklaşımı olduğunu kaydeden Aslan, bu durumun veri güvenliği açısından milli bir başarı hikayesi olduğunu belirtti. Üretilen bu teknolojinin sadece İstanbul’a saklanmayacağını duyuran Aslan, Türkiye’deki tüm belediyelere, kamu kurumlarına, B40 Balkan Ağı üyesi kentlere ve Eurocities üyelerine iş birliği çağrısında bulundu.
İBB’nin bilgi, kadro ve teknoloji paylaşımına tamamen açık olduğunu söyleyen Aslan, “Bizim bilgimiz Türkiye’nin bilgisidir. İhtiyacı olan her kurum Genel Sekreterliğimizle iletişime geçtiği anda bu desteği alacaktır” dedi.
Veriye Dayalı Operasyon Ve İstihdam Güvencesi
Projenin teknik detaylarına da değinen Aslan, İSKİ AI sayesinde su tüketim tahminlerinin %97 doğruluk oranıyla yapılacağını, Alo 185 akıllı asistanı ile çağrı merkezi iş yükünün %40 azalacağını açıkladı. SCADA sistemleri ve dijital ikiz teknolojisiyle entegre çalışan akıllı bileşenlerin, sorunları henüz ortaya çıkmadan yerinde çözeceğini belirtti.
Teknolojik dönüşümün insan unsurunu göz ardı etmeyeceğini altını çizerek vurgulayan Aslan, dijitalleşme sürecinde hiçbir çalışanın işsiz bırakılmayacağını veya kapı önüne konulmayacağını söyledi. Yapay zekanın kamusal fayda için yönetileceğini ve insan odaklı sosyal belediyecilik anlayışından taviz verilmeyeceğini ifade etti.
Su Yönetiminde Yeni Dönem Ve Proaktif Yaklaşım
İSKİ Genel Müdürü Doç. Dr. Şafak Başa ise yaptığı konuşmada, derinleşen iklim krizi ve artan nüfus karşısında suyun artık stratejik bir değer haline geldiğini söyledi. İSKİ’nin klasik bir altyapı kurumu olmaktan çıkıp veriyi yöneten yeni nesil bir kamu kurumuna dönüştüğünü belirten Başa, İSKİ AI’nın kurumun yeni “aklı” olduğunu vurguladı.
Yapay zeka sayesinde baraj doluluk oranlarından şebeke basıncına kadar devasa verilerin anlık analiz edileceğini ifade eden Başa; kayıp-kaçakların önceden tespiti, enerji verimliliği ve arızaların büyümeden önlenmesi gibi konularda proaktif bir yönetim anlayışına geçtiklerini belirtti. Ekrem İmamoğlu’nun “Adil, Yeşil, Yaratıcı İstanbul” vizyonu doğrultusunda hareket ettiklerini söyleyen Başa, Türkiye’nin dijital kamu yönetiminde bu projenin bir milat olacağını dile getirdi.
Tören, İSKİ Bilgi İşlem Dairesi Başkanı Tayfun İşbilen ve İTÜ Öğretim Üyesi Doç. Dr. Caner Güney’in sunumlarının ardından, projede emeği geçenlere plaket takdim edilmesiyle sona erdi.
