Petrol fiyatları haftanın ilk işlem gününde yüzde 2’nin üzerinde düşüş kaydetti. Brent petrolün varil fiyatı 101,71 dolara, ABD tipi Batı Teksas petrolünün (WTI) fiyatı ise 98,15 dolara kadar geriledi. Her iki gösterge de 10 Eylül’den bu yana en düşük seviyelerini gördü.
Fiyatlardaki düşüşte ABD ile İran arasında yeniden diplomatik temas kurulabileceği beklentisi etkili oldu. ABD Başkanı Donald Trump’ın, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu için New York’a gitmesi beklenen İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan ile görüşmeye açık olduğunu söylemesi, piyasalarda çatışmanın enerji arzı üzerindeki baskısının azalabileceği beklentisini güçlendirdi.
Buna karşın Hürmüz Boğazı’ndaki gemi trafiğine ilişkin veriler, bölgedeki fiziksel ticaret akışında sıkışıklığın devam ettiğini ortaya koydu.
Hürmüz Boğazı’nda Görülebilen Gemilerin Sayısı 12’ye Düştü
Hafta sonunda Hürmüz Boğazı’ndan yalnızca 12 izlenebilir emtia gemisinin geçtiği belirlendi. Bir önceki hafta sonunda bu sayı 35 olarak kaydedilmişti.
Savaş öncesinde tanker, gaz taşıyıcısı, dökme yük ve konteyner gemileri dahil olmak üzere boğazdan günde yaklaşık 125 büyük ticari gemi geçiyordu. Son veriler, görünür gemi trafiğinin normal seviyelerin oldukça altında kaldığını gösterdi.
Pazar günü takip edilebilen dört gemi boğazdan çıkarken bunlardan ikisinin rafine petrol ürünü taşıyan tanker olduğu görüldü. Aynı gün iki küçük petrol tankeri Körfez’e giriş yaptı. Cumartesi günü ise tarım ürünleri, LPG ve gübre taşıyan beş gemi Körfez’den ayrıldı.
Petrol Fiyatları 10 Eylül’den Bu Yana En Düşük Seviyede
Petrol fiyatlarındaki gerilemede diplomasi ihtimalinin yanı sıra Suudi Arabistan’ın petrol ihracatındaki toparlanma da etkili oldu.
Kızıldeniz yönündeki sevkiyatlarda yaşanan sorunların ardından Suudi Arabistan’ın Hürmüz Boğazı üzerinden gerçekleştirdiği petrol ihracatını artırdığı görüldü. Ülkenin toplam petrol ihracatı ağustos ayında günlük 2,4 milyon varile kadar gerilerken, eylülde günlük 4 milyon varilin üzerine çıktı.
Ağustos ayında kaydedilen ihracat seviyesi, en az 2013 yılından bu yana görülen en düşük miktar olarak kayıtlara geçmişti.
Suudi Arabistan’ın Hürmüz Üzerinden Sevkiyatı Arttı
Uydu verileri, Hürmüz Boğazı üzerinden taşınan Suudi petrolünün son altı günde günlük ortalama 2,9 milyon varile ulaştığını ortaya koydu. Ağustos ayında bu miktar yaklaşık 700 bin varil seviyesindeydi.
Suudi Arabistan’ın sevkiyatlarını artırması, küresel enerji piyasasında arzın tamamen kesintiye uğramadığı yönündeki beklentileri destekledi. Bu gelişme, petrol fiyatlarında savaş nedeniyle oluşan risk priminin bir bölümünün geri çekilmesine katkı sağladı.
Ancak boğazdaki izlenebilir gemi sayısının petrol akışının tamamını göstermediği belirtiliyor. Bazı üreticiler ve tanker işletmecileri, sevkiyatlarını sürdürürken gemilerin takip sistemlerini kapatabiliyor. Bu nedenle görünür deniz trafiği ile bölgedeki gerçek petrol akışı arasında önemli farklılıklar bulunuyor.
Hürmüz Boğazı Petrol Piyasasında Kritik Gösterge
Petrol piyasasında aynı anda iki farklı gelişme takip ediliyor. ABD ile İran arasında diplomatik temas ihtimalinin güçlenmesi ve Suudi Arabistan’ın ihracatını artırması fiyatlar üzerinde aşağı yönlü baskı oluştururken, Hürmüz Boğazı’ndaki ticari gemi trafiğinin düşük seviyede kalması arz güvenliğine ilişkin belirsizliğin sürdüğünü gösteriyor.
Savaş öncesinde küresel petrol ve sıvılaştırılmış doğal gaz ticaretinin yaklaşık beşte biri Hürmüz Boğazı üzerinden gerçekleştiriliyordu. Bu nedenle önümüzdeki günlerde ABD-İran arasındaki olası temasların yanı sıra boğazdaki gemi hareketleri de petrol fiyatlarının yönü açısından yakından takip edilecek.
