İzmir metrosunda yangın çıkışı skandalı :Göztepe istasyonunda olması gereken ikinci yangın çıkış yeri yanlış projelendirildiği için 3.5 milyon liralık kamu zararı oluştuğu iddia edildi.
3.5 MİLYON KAMU ZARARI
İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin kendi öz kaynakları ile yapımına başladığı, Üçyol – Üçkuyular Metrosu’ndaki skandallar bitmiyor. Tünel yırtılması, yangın söndürme ve algılama sisteminin olmaması derken şimdi de Göztepe istasyonundaki “yangın çıkış” skandalı gündeme damgasını vurdu. Sözleşmede ve projede Göztepe İstasyonu’nda 2 yangın çıkışı yer almasına rağmen bir tane inşa edildi. İddiaya göre, ikinci yangın çıkışı için kazı çalışması yapıldı. Ancak yangın çıkışının merdivenleri İnönü Caddesi’ndeki apartmanların altına denk gelince, temellere zarar verir düşüncesi ile çıkış iptal edildi. Kazılan yangın çıkış tüneli daha sonra tekrar dolduruldu. Ardından da İzmirspor ve Hatay İstasyonlarından sonra Göztepe İstasyonu da geçtiğimiz aylarda hizmete açıldı. Kapatılan yangın çıkışı için iddiaya göre, yaklaşık 3.5 milyon lira para harcandı. Dolayısı ile de kamu zararı oluştu. Böylece ortaya şartnameye ve dünya standartlarına aykırı bir durum çıkmış oldu.
BU ŞEKİLDE YOLCULUK OLMAZ
Ortaya çıkan görüntüler olayın ciddiyetini bir kez daha gözler önüne serdi. Görüntülerde metronun tabanındaki beton yapının su ile temasını önlemek için serilen membranın yer altı sularının etkisi ile balon gibi şişti görülüyor.
Metro çalışanlarının suyun tabanda yarattığı basıncı azaltmak için membranı kesici/delici bir aletle keserek tünelin yırtılmasına neden olan suyun boşalmasını sağladığı gözlendi.
Görüntüleri izleyen İnşaat Mühendisleri Odası İzmir Şube Başkanı Ayhan Emekli, metro tünelinin bu şekilde yolculu seferlere açılmasının söz konusu olamayacağını söyledi.
ZARAR ÜSTÜNE ZARAR
Metro inşaatındaki kamu zararları bununla da sınırlı kalmadı. Proje yapılırken zemin suyu ve deprem yükü dikkate alınmadı. Dolayısı ile tünelde “komple bohçalama tecrit” öngörüldü. İddiaya göre, tünel projesi sıfır su basıncına göre hazırlandı. Hesaplamalar da buna göre yapıldı. Yüklenici firma imalatları da projeye uygun olarak gerçekleştirdi. Bu kapsamda tünel imalatı gerçekleşirken tünelin zeminine ‘beton yapı sudan etkilenmesin’ diye tecrit denen yapı ile kaplandı. Ancak daha sonra yer altı su seviyesinin yükselmesi sonucu su basıncı da yükseldi. Suyun tabandaki etkisi sonucu değişik tarihlerde iki kez tünel yırtıldı. Tecrit yapısı yırtılma nedeniyle işlevselliğini yitirdi. Tecrit için bu güne kadar 7-8 milyon lira harcandı. İlave temel imalatı için ödenen para ise bilinmiyor. İddiaya göre, hatalı proje sonucu imal edilen tecrit yapısının yırtılması ikinci bir kamu zararının oluşmasına neden oldu. Öte yandan tünelin topraklamasının bulunmadığı bunun sonucu olarak da suyun etkisi ile donatıların korozyana tabi olduğu, korozyonun etkisi ile donatıların yük alıp çökmesinin söz konusu olabileceği de iddialar arasında yer aldı.
VİDEO KAYITLARINDA NELER KONUŞULDU?
STFA-SEMALY ORTAK GİRİŞİMİ: Burada ikidir puanı toplayan membran oluyor.
İBB YETKİLİSİ. Bu su şimdi nereye gidiyor. Suda kanal kokusu da var.
STFA: Pompalara gidiyor
STFA: Bu ÖZTAŞ’ın yaptığı invert
İBB Yetkilisi: Öyle mi? Allah Allah. Peki biz o zaman.. Bozoğlu zamanında yapılmamış mıydı?
STFA: Bozoğlu zamanında yapılmamıştı. Burası pilot tüneldi. Kazısı yapılmıştı. Rampa şeklinde duruyordu. Bunlar ÖZTAŞ’ın yaptığı invertler.
STFA: Hatırlıyor musun? Şaft açtıkları zamanda aynı şekilde su akıyordu. O zamanda durduramamıştık.
STFA: Şu T2 T1 birleşimlerinin çok iyi elden geçmesi lazım.
İBB Yetkilisi: T2, T1lerin. Aynı şekilde bizim Göztepe’de, Poligonda daha
STFA; Göztepe, burası birleşimlerini işte. Fahrettin Altay girişleri daha yeni yapılıyor. Bence bunların elden geçmesi gerekiyor.
İBB Yetkilisi; “(Altı su dolu zemini kastediyor) İniyor mu? İnmiyor demi?
STFA: İniyor iniyor
İBB Yetkilisi: İniyor demi?
STFA: Zemin sıfıra inerse iyi olur. Böyle kalırsa kötü olur.
İBB Yetkilisi: Geçen sefer üzerine biraz ağırlık falan da koymuştuk
STFA: Üzerinden makine geçiririz. İnvertlere dolgu gibi olur.
İBB Yetkilisi: Demek burada baya bir basınç vardı.
“DRENAJ YETERLİ DEĞİL”
Metro nereye yapılırsa yapılsın tasarım aşamasında yer altı su seviyesinin olduğunun mutlaka öngörülmesi gerektiğini belirten Emekli, “Suyun çatlaklardan yol bularak içeri girmesi ve içeri girince rayların istasyonların önemli ölçüde su ile dolduğunu, bu vaziyete metronun çalışabileceğini düşünmek mümkün değil. Üstelik orada önemli bir elektrik voltajı var. Bunlar dikkate alınması gerekir. İçeri giren suyun mutlaka drenajla önlenmesi lazım. Görünürde mutlaka drenaj sitemi var. Fakat yeterli olmamış ki yırtılma olmuş” dedi.
BAŞKAN KOCAOĞLU: HATALAR OLABİLİR
İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Aziz Kocaoğlu, konuyla ilgili ‘Tramvay Projesi’ ile ilgili Havagazı Fabrikası’nda düzenlenen basın toplantısında konuştu. Her inşaatta olduğu gibi bu tür projelerin yapım aşamasında hataların ortaya çıkabileceğini belirten Kocaoğlu, “Son günlerde basında İzmir metrosu ile ilgili Üçyol-Üçkuyular ile ilgili kampanya başlatıldı. Bu kampanyada da adını Ahmet mi koyalım, Mehmet mi koyalım meselesi değildir. Biz metro inşaatı yapıyoruz. Projeyi yapan firma var. Kontrol eden, yeterliliği olan firma var. Her inşaatta olduğu gibi hatalar yapım aşamasında çıkar, çıkıyor. Önemli olan bunların giderilmesi. Bunların tedbirinin alınmasıdır. Bu işte hem yüklenici firmanın sorumluluğu var, hem projeyi yapan ve denetleyen firmanın sorumluluğu var. Aktarmalı sistemde söylediğim gibi yaşayıp görmeden, yaşamadan bir menfi propaganda ile karşı karşıyayız. Komplo teorilerine kapılmadan gerçekçi olarak ne kadar tarafsız olabileceksek tarafsız baktığımızda belli konuların üstünü kapatılması, gündemin değiştirilmesi gibi bir çok konuyu içerdiğini görüyoruz, yaşıyoruz” dedi.
ÖRNEKLER İLE ANLATTI
İnşaat Mühendisleri Odası İzmir Şubesi Yönetim Kurulu Başkanı Ayhan Emekli Sabah Egeli’nin ortaya çıkardığı yangın algılama ve söndürme sistemin yapılamadığı yönündeki iddiaları değerlendirdi. Söz konusu sistem olmadan metroyu kullanıma açmanın mümkün olamayacağını belirten Emekli, şunları söyledi, “Yangın algılama sistemleri olmadığı sürece sistemi çalıştırmak mümkün değil. Mutlaka olması gerekir. Hatta sitem çalışırken de bu çalışmaz hale gelirse mutlaka yolcu taşımacılığının durdurulması tamir edildikten sonra hizmete açılması gerekir. Yaşadığımız bir çok örnekleri var. Son olay Fransa ile İsviçre arasındaki tünelde yaşandı. Orada da bir yangın çıktı ve çok sayıda can kaybı yaşandı. Bu sistem mutlaka çalışmalı. Sistem olmadan metronun yolcu taşıyabilmesi, çalışabilmesi mümkün değil. Eğer bunu yaparsanız insanların can sağlığını tehlikeye sokarsınız. Bunun başka açıklaması yok.” Bu tür büyük projelerden en başta karar verme süreçlerinde meslek odalarının görüşlerinin alınmasının önemli olduğuna dikkat çeken Emekli, “Eğer bu süreçler meslek odaları da dahil edilseydi mutlaka biz uyarılarımızı yapardık. Bunun sonucu olarak da bu uyarılar dikkate alınır ve belkide bunların önüne geçilebilirdi” dedi.
“KURTARICI ÇÖZÜMLER”
Su basıncı sonucu yırtılan noktanın tam da rayların döşendiği nokta olduğuna dikkat çeken Emekli, “Su basıncı, metronun vagonlarını gideceği rayların döşeneceği hat üzerinde, önemli ölçüde dökülmüş olan betonu yukarı kaldırmış durumda. ODTÜ raporunda 2 milimetre toleranstan bahsedilirken burada tabanda yaklaşık 1.5 metre kabarma söz konusu. Bir yerde metreden bahsediliyor bir yerde de iki milimetreyi aşmayacak bir toleranstan bahsediyoruz. Bu çok ciddi. Su basıncının betonu kaldırmadığını bile düşünecek olsak, içeri su girmesi de önemli sakıncalar doğurur. Buna karşı mutlaka projenin tamamen ele alınması lazım. Şu an mevcut metro hattı var. Şu an yapılacak bir şey yok. Metro tüneli yapılmış durumda. Hızlı bir şekilde, geçici çözümlerle, günü kurtaran çözümleri hiç düşünmeden, bu projeyi olduğu gibi ele alıp, şu an açılmayan kısmını ele alıp baştan değerlendirmek gerekiyor” dedi.
“AÇIKLAMA LAZIM”
Hem su hem de depremle ilgili mühendislik açısından, inşaat mühendisliği açısından yeterli bir çözüm oluşturulmadan ve uygulanmadan, metro inşaatının durdurulması gerektiğini dile getiren Emekli, “Bundan sonra daha fazla devam etmemeli. Hele bu hali ile hattı, yolcu taşımacılığına açmak mümkün değil. 2012 yılında saptanan bu sorun, ‘geçici bir çözümle mi geçiştirildi? Yoksa gerçekten bir çözüm oluşturuldu mu?’ onu sormak lazım. Büyükşehir bu konu ile ilgili mutlaka doyurucu bir açıklama yapması gerekir. Bu haberden sonra bu metroyu kullanacak tüm kişilerin içindeki korkuyu endişeyi Büyükşehir Belediyesi’nin yapacağı açıklama ile gidermesi çok önemli. Büyükşehir bir şekilde bunu çözdüğünü ciddi bir çözüm oluşturduğunu mutlaka ortaya koymalı” diye konuştu.
