Rusya’nın Ukrayna’yı topyekun işgalinin dördüncü yıldönümü yaklaşırken, ABD aracılığıyla İsviçre’nin Cenevre kentinde gerçekleştirilen üçüncü tur doğrudan görüşmeler Çarşamba günü sona erdi. Abu Dabi’deki temasların ardından büyük umutlarla gidilen zirvede, Moskova ve Kiev temsilcileri görüşmeleri “zor” olarak nitelendirirken, kalıcı bir barış için somut bir ilerleme kaydedilemedi.
Siyasi Uçurum ve Toprak Anlaşmazlığı
Ukrayna Devlet Başkanı Volodymyr Zelenskyy, müzakerelerin ardından yaptığı açıklamada siyasi görüş ayrılıklarının derinliğini koruduğunu vurguladı. Özellikle Doğu Ukrayna’da Rus işgali altındaki toprakların geleceği, masadaki en büyük engel olmaya devam ediyor. Zelenskyy, Ukrayna’nın Rusya’ya toprak teslim etmeyeceğini yinelerken; Vladimir Putin, Kiev’in işgal altındaki dört bölgeden çekilmesini ve NATO üyeliğinden vazgeçmesini şart koşuyor.
Askeri Diyalog ve ABD’nin İzleme Rolü
Siyasi alandaki tıkanıklığa rağmen, askeri konularda “yapıcı” bazı adımlar atıldı. İki ülke silahlı kuvvetlerinin, gelecekteki olası bir ateşkesin nasıl denetleneceğine dair teknik detayları tartıştığı bildirildi. Zelenskyy, bu izleme sürecinin mutlaka ABD’nin katılımıyla gerçekleşeceğini belirtti. Öte yandan, ABD ve Rusya arasında kopma noktasına gelen askeri diyaloğun yeniden kurulması konusunda mutabakata varıldı.
Avrupa’nın Sürece Dahli
Zelenskyy, barış görüşmelerinde Avrupa’nın katılımını “vazgeçilmez” olarak nitelendirdi. Cenevre’de İngiltere, Fransa, Almanya, İtalya ve İsviçre temsilcileriyle yapılan görüşmeler, Avrupa ülkelerinin kendi güvenliklerini tehlikede görmeleri nedeniyle sürece dahil olma ısrarlarını pekiştirdi.
Sahadaki Acı Gerçeklik
Diplomatlar Cenevre’de masa başındayken, sahada şiddet tüm hızıyla devam etti. 1.250 kilometrelik cephe hattında savaş kilitlenmiş durumdayken, Rusya’nın sivil bölgelere yönelik hava saldırıları sürüyor. Görüşmelerin ilk gününde Zaporizhzhia’ya düzenlenen İHA saldırısında bir sivilin hayatını kaybetmesi ve çocukların yaralanması, barış masası ile sahadaki gerçeklik arasındaki keskin farkı bir kez daha gözler önüne serdi.