Küresel deniz ürünleri şirketi Mowi, kampanyacıların “vahşi somon için bir felaket” olarak nitelendirdiği Norveç kıyılarındaki bir çiftlikten yaklaşık 27 bin balığın kaybolmasının ardından kaçan somonu yakalayan balıkçılara ödül teklif ediyor.
Dünyanın en büyük çiftlik somonu üreticisi, 105 bin somon popülasyonunun dörtte birinin Norveç’in kuzeybatısındaki Troms’ta bir kafesten kaçtığını söyledikten sonra yakalanan somon başına 500 kron (44$ ) ödül teklif ediyor.
Norveç balıkçılık müdürlüğü, kaçışın Pazar günü Mowi tarafından bildirildiğini ve Troms’taki Dyrøy belediyesindeki Storvika V tesisinde fırtınalı havalarda bir kafesin dış halkasında hasar tespit edildiğini söyledi. Kaçan balıkların ortalama ağırlığının 5,5 kg olduğunu söylediler.
Norveç yetkilileri Pazartesi günü tesisi denetlemek için oradaydı ve şirketin balıkları yeniden yakalama çabalarını genişletme emri verdi.
Balıkçılık müdürlüğü sözcüsü Vegard Oen Hatten şunları söyledi: “Normalde, balık çiftçilerinin bir kaçış durumunda tesis etrafındaki 500 metrelik bir bölgede yeniden yakalama operasyonları yürütmelerine izin verilir. Ancak, bu olayın potansiyel ölçeğine dayanarak, Mowi’ye yeniden yakalama çabalarını bu bölgenin ötesine uzatması talimatı verildi.”
Mowi, bunun “ciddi ve çok üzücü bir durum” olduğunu ve kayıtlı balıkçılar tarafından yakalanan balıkların 500 kronluk ödül karşılığında bölgedeki balık “kabul merkezlerine” teslim edilebileceğini söyledi.
Kampanyacılar, kaçan somonların büyük çevre sorunlarına yol açtığını söylüyor. Genetik çeşitliliklerini azaltarak, deniz biti enfeksiyonunu artırarak ve yumurtlama alanları için rekabeti yoğunlaştırarak vahşi somonları tehlikeye atıyorlar.
Yılda 1,2 milyon ton çiftlik somonu ihraç eden Norveç’te sorun öyle bir noktaya geldi ki geçen yaz yabani somon sayısı tarihi bir düşüşe geçti ve bunun sonucunda 33 nehir somon balıkçılığına kapatıldı. Bu yaz 42 nehir ve üç fiyordun kapatılması önerildi.
Norske Lakseelver (Norveç Somon Nehirleri) sözcüsü Pål Mugaas, “27 bin çiftlik somonunun kaçması yabani somon için bir felaket” dedi.
“Bilim, yabani stoklar ile çiftlik somonları arasındaki melezlemenin doğada uzun vadede düşük hayatta kalma oranına sahip yavrular ürettiğini kanıtladı.”
Atlantik somonu için Norveç bilimsel danışma komitesi, kaçan çiftlik somonlarını yabani somonlar için en büyük tehditlerden biri olarak sınıflandırdı. Norveç’teki yabani Atlantik somon stoklarının üçte ikisinin kaçan çiftlik somonlarıyla genetik etkileşime girdiğine inanılıyor.
Vahşi Kuzey Atlantik somonunun “varoluşsal tehdit” altında olduğunu kabul etmesine rağmen, Norveç Çevre Bakanı Andreas Bjelland Eriksen geçen ay denizde açık ağ balıkçılığı yasağını reddetti.
Bunun yerine, vahşi somon popülasyonu için “kabul edilebilir bir kirlilik seviyesi” aramayı planladığını söyledi.
Mowi sözcüsü Ola Helge Hjetland, VG gazetesine “Bu çok üzücü ve olmaması gereken bir şey.” dedi.
