Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, Türkiye ile İtalya arasındaki Ro-Ro taşımacılığında önemli bir kilometre taşına ulaşıldığını belirterek, gerçekleştirilen 10 bininci seferin hattın gücünü ve iki ülke arasındaki ticari ilişkilerin sağlamlığını bir kez daha ortaya koyduğunu vurguladı. Bakan Uraloğlu, Ro-Ro taşımacılığının geliştirilmesi için Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı olarak önemli adımlar attıklarını kaydederek, yeni hatların açılması ve mevcut hatların kapasitesinin artırılması için gemilere destek sağladıklarını ifade etti. İzmir-Sete (Fransa) hattının da bu teşviklerle hayata geçirildiğini belirtti.
Türkiye, Denizcilikte Stratejik Bir Konumda
Ephesus Seaways adlı geminin İtalya’nın Trieste Limanı’na uğurlanacağı törende konuşan Bakan Uraloğlu, Türkiye’nin coğrafi ve kültürel olarak Asya, Avrupa ve Afrika kıtalarının kesişim noktasında yer aldığını hatırlattı. Tarih boyunca önemini koruyan İstanbul ve Çanakkale Boğazları’nın kontrolünün Türkiye’de olmasının, ülkeyi Akdeniz ve Karadeniz havzalarındaki ülkelerin deniz ulaşımı ve uluslararası ticaret faaliyetleri açısından kilit bir geçiş noktası haline getirdiğini söyledi.
Uraloğlu, tüm ulaşım modları düşünüldüğünde Türkiye’nin karayolu, demiryolu ve denizyolu açısından stratejik bir köprü konumunda olduğunu vurguladı. Havacılıkta 4 saatlik bir uçuşla 67 ülkeye ulaşılabilmesinin, 1,5 milyar insan ve 51 trilyon dolar gayrisafi milli hasılaya erişim sağladığını belirtti. Denizcilikte ise Anadolu’nun Orta Koridor üzerinden üç denize açılan ve Avrupa’ya uzanan stratejik önemine dikkat çekti.
Uluslararası Denizciliğin Geleceği Şekilleniyor
Bakan Uraloğlu, Türkiye’nin tarihsel birikimi ve jeopolitik gücüyle Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın liderliğinde uluslararası denizciliğin geleceğini şekillendirdiğini ifade etti. 2024 yılında dünya yük taşımacılığının yüzde 88’inin denizyollarıyla gerçekleştiğini ve küresel denizyolu yük trafiğinin 12,6 milyar tona ulaştığını belirten Uraloğlu, denizciliğin küresel ticaretin omurgası olduğunu vurguladı.
2002 yılında 8,9 milyon DWT kapasiteyle dünyada 17. sırada yer alan Türk sahipli filosunun, 2024 yılı sonunda 52,9 milyon DWT’ye ulaşarak 11. sıraya yükseldiğini belirtti. 2 bin 154 gemiden oluşan filonun, bir önceki yıla göre yüzde 6,2’lik bir büyüme kaydettiğini ve ilk 10’daki yerini almak için çalışmaların sürdüğünü söyledi.
Limanlarda Elleçlenen Yük ve Konteyner Miktarı Arttı
Türkiye’nin dış ticaret taşımalarının yüzde 86’sının denizyoluyla gerçekleştiğini belirten Uraloğlu, 2002 yılından bu yana limanlarda elleçlenen yük miktarının yüzde 180, konteyner miktarının ise yüzde 443 arttığını ifade etti. 2024 yılında limanlarda elleçlenen yük miktarının yüzde 2 artarak yaklaşık 532 milyon tona, konteyner miktarının ise yüzde 7,8 artarak 13 milyon 529 bin 729 TEU’ya ulaştığını açıkladı.
Uraloğlu, Tekirdağ, Ambarlı, Kocaeli ve Mersin’deki konteyner limanlarının, dünyada ilk 100 liman arasında yer alarak Türkiye’nin denizcilik gücünü tescil ettiğini dile getirdi. 2025 yılının Ocak-Nisan döneminde ise limanlarda elleçlenen yük miktarının bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 1,4 artarak 181 milyon 904 bin 970 tona, elleçlenen konteyner miktarının ise 4 milyon 451 bin 227 TEU olarak gerçekleştiğini kaydetti.
Ro-Ro Taşımacılığı Kombine Taşımacılığın Önemli Bir Parçası
Ro-Ro taşımacılığının, kombine taşımacılığın en işlevsel türlerinden biri olduğunu vurgulayan Uraloğlu, Türkiye’nin coğrafi konumunun bu taşımacılık türünü karayoluyla yapılan uluslararası eşya taşımacılığına alternatif güzergahlar sunan bir avantaja dönüştürdüğünü söyledi. Avrupa, Ege, Karadeniz ve Marmara denizlerinin coğrafi yapısının elverişli olmasının, Ro-Ro taşımacılığını hem Türkiye’de hem de Avrupa coğrafyasında daha cazip hale getirdiğini belirtti.
Yeni Ro-Ro Hatlarına ve Kapasite Artışına Destek
Avrupa Birliği’nin Marco Polo I-II programlarının kısa mesafeli denizyolu taşımacılığına verdiği önemin ve finansman desteğinin, Ro-Ro sektörünü Avrupa ve yakın coğrafyasında güçlendirdiğini kaydeden Uraloğlu, Türkiye olarak bu teşviklerden azami ölçüde faydalanarak Ro-Ro hatlarını genişlettiklerini ve kombine taşımacılığın sunduğu fırsatları en etkin şekilde kullandıklarını ifade etti.
Ro-Ro taşımacılığının geliştirilmesi için Bakanlık olarak önemli adımlar attıklarını belirten Uraloğlu, 2022 yılı Ağustos ayında Karayoluyla Taşınan Yüklerin Denizyoluna Aktarılmasının Desteklenmesi Hakkındaki Yönetmelik’in hayata geçirildiğini hatırlattı. Bu yönetmelik ile limanlar ve diğer ülke limanları arasında düzenli Ro-Ro/Ro-Pax seferleri yapmak amacıyla açılacak yeni hatlarda veya kapasitesi yüzde 50 artırılan mevcut hatlarda kullanılacak gemilere destek sağladıklarını vurguladı.
Türk Bayraklı Gemilere Yük Birimi Başına Destek
Uraloğlu, bu kapsamda düzenli sefer yapan Türk Bayraklı Ro-Ro gemilerinin donatanlarına, geminin sefer yaptığı her 10 deniz mili için yük birimi başına 2 dolar; Türk Bayraklı Ro-Pax gemilerinin donatanlarına ise her 10 deniz mili için yük birimi başına 3 dolar ödeme yaptıklarını açıkladı. Sefer mesafesi 20 deniz milinin altında olan Türk bayraklı gemilerin donatanlarına ise yük birimi başına 20 ABD doları destek verdiklerini belirtti. Ayrıca, bayrak ayrımı gözetmeksizin teşvikten faydalanan Ro-Ro ve Ro-Pax gemilerinin kılavuzluk ve römorkaj ücretlerinin de Bakanlık tarafından karşılandığını söyledi.
İzmir-Sete Hattı Teşviklerle Hayata Geçti
Bu teşviklerin somut bir örneği olarak, bin 280 deniz mili uzunluğundaki İzmir-Sete (Fransa) hattının Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığının destekleriyle hayata geçtiğine dikkat çeken Uraloğlu, bu hat için hat operatörünün yaklaşık 120 milyon lira yatırım yaptığını, Bakanlık olarak ise taşınan yük birimi, kılavuzluk ve römorkaj destekleriyle 25 milyon lira teşvik sağladıklarını belirtti. Bu desteklerin, söz konusu yatırımın yaklaşık yüzde 21’inin devlet tarafından karşılandığını gösterdiğini ifade etti. Uraloğlu, bu tür teşviklerin Ro-Ro taşımacılığının hem ekonomik hem de çevresel faydalarını artırdığını ve sektörün küresel rekabet gücünü yükselttiğini vurguladı. Türkiye’nin eşsiz coğrafi konumunun da bu taşımacılık türünü uluslararası ticarette bir köprü haline getirdiğini söyledi.
Ro-Ro Hatlarında Taşınan Araç Sayısı Arttı
Uraloğlu, Akdeniz ve Karadeniz bağlantılı Ro-Ro hatlarının, karayolu taşımacılığına alternatif güzergahlar sunarak hem maliyetleri düşürdüğünü hem de çevre dostu bir taşımacılık anlayışını güçlendirdiğini dile getirdi. Türkiye’den Avrupa’ya Tuzla, Yalova, Mersin, Çeşme, Ambarlı, Tekirdağ, Gemlik ve Kocaeli kalkışlı toplam 18 Ro-Ro hattının bulunduğunu ve bu hatlarla Trieste, Patras, Bari, Sete, Lavrio, Sakız Adası, Marsilya, Valensiya, Anvers gibi Avrupa’nın 9 önemli limanına ulaşıldığını belirtti. Karadeniz’de Samsun, Karasu ve İstanbul kalkışlı 5 hat ile Tuapse, Novorossisk ve Köstence’ye, Akdeniz’de ise Mersin ve Taşucu kalkışlı yine 5 hat ile Gazimağusa, Girne, Trabluşşam’a ulaşıldığını kaydetti. Toplamda 28 Ro-Ro hattı güzergahında 2024 yılında yurt dışı bağlantılı düzenli Ro-Ro hatlarında 706 bin 387 araç taşındığını açıkladı.
Bu araçların yüzde 69’unun Avrupa bağlantılı hatlarda, yüzde 15,5’inin Akdeniz’de, yüzde 15,2’sinin Karadeniz’de taşındığına dikkat çeken Uraloğlu, yaklaşık 1 milyon aracın karayolu taşımacılığından denize akt Avrupa taşımalarının yüzde 68’inin ise İtalya hattında gerçekleştiğini söyledi. 2025 yılının ilk dört ayında ise yurt dışı bağlantılı Ro-Ro hatlarında taşınan araç sayısının, geçen yılın aynı dönemine göre yaklaşık yüzde 8 artarak 246 bin 816’ya ulaştığını belirtti. Bu verilerin, Ro-Ro taşımacılığının limanlardaki yük artışından daha yüksek bir performans sergilediğini gösterdiğini ve 2025 rakamlarının 2024’ün çok üzerine çıkacağından emin olduklarını dile getirdi.
DFDS’nin Türkiye Denizciliğindeki Rolü
Türkiye-İtalya Ro-Ro hattında önemli bir rol oynayan DFDS Denizcilik ve Taşımacılık A.Ş.’ye de değinen Uraloğlu, 2024 yılında DFDS’nin acenteliğini yaptığı 22 farklı geminin, limanlarda 7 milyon 914 bin 394 ton yük elleçlediğini ve bu miktarın toplam yükün yüzde 1,49’unu oluşturduğunu söyledi. Ro-Ro hatlarında taşınan 706 bin 387 aracın yüzde 58’ine tekabül eden 409 bin 529 adedinin de yine DFDS tarafından taşındığını kaydetti. Söz konusu gemilerin Pendik Limanı, Yalova, Mersin, Marmara Ereğlisi, Alsancak ve Haydarpaşa Limanı gibi stratejik noktalarda faaliyet gösterdiğini belirten Uraloğlu, bu rakamların DFDS’nin Türkiye’nin denizyolu taşımacılığındaki lider konumunu pekiştiren katkılarını açıkça ortaya koyduğunu ifade etti. Bugün burada DFDS’nin gemisiyle gerçekleşecek Türkiye-İtalya arasındaki 10 bininci Ro-Ro seferinin, bu hattın gücünü ve iki ülke arasındaki ticaret köprüsünün sağlamlığını bir kez daha ortaya koyduğunu vurguladı.
Gelecek Hedefleri: Denizcilikte Liderlik
Türkiye-İtalya arasındaki 10 bininci Ro-Ro seferinin sadece bir dönüm noktası değil, aynı zamanda geleceğe yönelik hedeflerinin de bir başlangıcı olduğunu belirten Uraloğlu, hedeflerinin ay yıldızlı bayrağı uluslararası sularda daha fazla dalgalandırmak, denizcilik sektörünü dünyanın liderleri arasına taşımak ve küresel ticaretteki rolünü daha da güçlendirmek olduğunu açıkladı.
