Ticaret Bakanı Ruhsar Pekcan, esnaf ve sanatkarlar ile gerçek kişi tacirlere yönelik destekler için 2 milyondan fazla başvuru geldiğini belirterek, “1 milyon 300 binin üzerinde gelir kaybı, 754 bin civarında da kira desteği için müracaat geldi.” dedi.
Bakan Pekcan, Ekonomi Muhabirleri Derneği (EMD) Yönetim Kurulu Başkanı Turgay Türker ve Yönetim Kurulu üyelerini kabul etti.
EMD’nin faaliyetleri hakkında bilgi alan Pekcan, ekonomi muhabirlerinin, gündeme ilişkin sorularını yanıtladı.
Yeni tip koronavirüs (Kovid-19) salgınının tüm dünyada hem arz hem talep yönüyle bir şok yarattığını ve ikinci dünya savaşından sonra görülen küresel anlamda en büyük ekonomik krize neden olduğunu ifade eden Pekcan, salgına karşı üretilen aşının yaygın olarak kullanımıyla beraber 2021 yılında bu pandemiden kurtulmayı ümit ettiklerini dile getirdi.
Pekcan, yeni mutasyon sürecinin Avrupa’da hızla artmasının da Türkiye’yi olumsuz etkilediğine dikkati çekerek, bu süreci Türkiye’nin iyi yönettiğini, vaka sayılarını kontrol altına aldığını bildirdi.
Pekcan, en önemli konulardan birisinin de Türkiye’nin sağlık sistemi ve bu sağlık sistemindeki “sosyal devlet anlayışı” olduğuna dikkati çekerek, bu yaklaşımın Türkiye’nin bütün dünyadan pozitif ayrışmasını sağladığını vurguladı.
Sadece sağlık değil, ekonomik hayatın da salgın sürecinden etkilendiğine dikkati çeken Pekcan, bu anlamda restorantlar, kafeler, turizm ve ulaştırma gibi sektörlerin, esnaf ve sanatkarların en çok etkilenen kesimler olduğunu ifade etti. Pekcan, “İlk günden itibaren devletimiz, Sayın Cumhurbaşkanımızın himayelerinde hayata geçirilen Ekonomik İstikrar Kalkanı Paketi kapsamını sürekli geliştirerek hem finansman hem istihdam desteğiyle iş dünyamızın yanında oldu.” değerlendirmelerinde bulundu.
Bakan Pekcan, salgının başından bu yana esnaf ve sanatkarlara yönelik de TESKOMB ve Halkbank aracılığıyla gerek kredi ödemelerinin ertelenmesi gerekse düşük faizli kredi destekleri sağlandığına işaret ederek, pandemi döneminde sel ve deprem felaketleri yaşandığını, bunlara yönelik de TESKOMB üzerinden 50 bin liraya kadar hibe desteği sağlandığını hatırlattı.
Bununla birlikte, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın Aralık ayında açıkladığı esnaf ve sanatkarlar ve gerçek kişi tacirlere yönelik Gelir Kaybı Desteği ve Kira Desteği ile Kovid-19’dan etkilenen işletmelerin yanında olduklarını vurgulayan Pekcan, şöyle konuştu:
“Söz konusu desteklere yönelik talepleri ve başvuruları 30 Aralık itibarıyla almaya başladık. Burada en çok etkilenen 133 iş kolunu tespit ettik, web sitemizde yayımladık. Bunlarla ilgili faal olan ticari işletmelerde basit usulde vergiye tabi olanlardan, esnaf ve sanatkarlardan, vergi muafiyeti olan kaybolmaya yüz tutmuş meslekleri icra eden esnaf ve sanatkarlarımızdan kimlerin yararlanabileceklerini ilan ettik. 11 Ocak Pazartesi günü akşamına kadar başvuru sürecini uzattık. Gerekirse yine uzatırız. Şu ana kadar 2 milyonun üzerinde başvuru var. 1 milyon 300 binin üzerinde gelir kaybı desteğine, 754 bin civarında da kira desteğine müracaat eden esnafımız var. Devletimizin her zaman olduğu gibi bu zor günlerde ticaret erbabımızın yanında olmuştur, bundan sonra da olmaya devam edecektir.”
“Kiracı ile kiralayanların beyanlarının örtüşmesi gerekiyor”
Desteğe müracaatlarda şu anda Ticaret Bakanlığındaki veri sistemiyle Hazine ve Maliye Bakanlığı’ndaki veri sisteminin karşılıklı olarak mutabakatını sağlamak için çalışma yapıldığını belirten Pekcan, “Bunlar tamamlanır tamamlanmaz da inşallah ocak ayı içinde bu ödemelerin mümkün olan en kısa zamanda gerçekleştirilmesi için elimizden geleni yapıyoruz.” ifadelerini kullandı.
Pekcan, Hazine ve Maliye Bakanlığı ile yürüttükleri mutabakatları bu hafta sonuna kadar tamamlamayı hedeflediklerinin altını çizerek, “Ama tabi kira desteği de olduğu için kiralayanın verileriyle kiracının beyanlarının örtüşmesi gerekiyor. Bunlar örtüşmediği zamanda da bu defa belki kira ödemesi veya kontrat sorgulaması yapmamız gerekecek.” değerlendirmelerinde bulundu.
Ayrıca, bazı otobüs, servis ve taksi şoförlerinin de kira desteğine müracaat ettiğini dile getiren Pekcan, “Bunlar kira hakları söz konusu olmayan iş kollarımız. Bunlar da kontrol ediliyor.” dedi.
Bakan Pekcan, söz konusu desteklerin bütçeye maliyetinin sorulması üzerine de, bu destekler için 5 milyar liralık bir bütçe ayrıldığını hatırlattı.
Fahiş fiyat fırsatçılarına 12 milyon liraya varan ceza
Öte yandan, piyasadaki haksız fiyat artışı yapan işletmelere yönelik denetimlerin ve yaptırımların sorulması üzerine de, Pekcan, öncelikle pandemiyi fırsat bilerek fahiş fiyat uygulamak isteyenlere karşı Reklam Kurulu’nu devreye aldıklarını dile getirdi.
Pekcan, pandemi ile birlikte İç Ticaret Genel Müdürlüğü bünyesinde Haksız Fiyat Değerlendirme Kurulu’nu oluşturduklarını, şunları kaydetti:
“Bu kurulda 13 üye var, 8’i kamu kuruluşları, diğerleri TOBB, TESK, üretici birlikleri, tüketici birlikleri ve perakende sektörü temsilcilerinden oluşuyor. Yapılan denetimler sonucunda karara varılması belki zaman alıyor, tüketici bir şey gördüğü zaman hemen onu satanı cezalandırmamızı bekliyor. Ama böyle yaparsanız da ticareti kilitlemiş olursunuz. Biz ne yapıyoruz? Tespitimizi yapıyoruz ve o firmadan savunmasını istiyoruz, 10 gün süre veriyoruz. Savunması alındıktan sonra ilk kurul toplantısında karar alıyoruz. Burada ortak bir karar alınıyor. Haksız Fiyat Değerlendirme Kurulunun son toplantısında 92 firmaya 2 milyon 240 bin lira ceza kesildi. Kurul tarafından bugüne kadar 10 toplantıda 375 firmaya 11 milyon 855 bin lira ceza kesildi. Tabii bunların arasında Tüketici Genel Müdürlüğümüzün ve Reklam Kurulu’nun kestiği cezalar yok. Pandemi döneminde en çok ceza verilen ürün grupları arasında gıda ürünleri bulunuyor, elektronik eşya, tıraş makineleri, ekmek makineleri, kolonyalar, maskeler da var.”
