Kışın Soğuk Günleri ve Isınma Maliyetleri
Havaların soğumasıyla birlikte, yüksek enflasyon döneminde ara zam alamayan milyonlarca yurttaş ısınma maliyetleri konusunda büyük bir telaş yaşıyor. Yaz aylarında doğalgaz ve elektriğe uygulanan yüzde 38’lik zam, birçok ailenin bütçesini olumsuz etkiledi. Doğalgazın maliyetini karşılayamayan pek çok kişi, ısınmak için kömüre yöneldi. Ancak soba ve kömür fiyatlarında da yüzde 30-40 arasında zamlar gerçekleşti.
Henüz yoğun alışveriş dönemine girilmemiş olmasına rağmen, fiyatların artmaya başladığını belirten soba ve kömür satıcıları, “İnsanlar artık tonla değil torbayla kömür alıyor” şeklinde yorumda bulunuyor. Türkiye’de her geçen gün derinleşen yoksulluk, özellikle kış aylarında kendini daha fazla hissettiriyor. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre, yurttaşların yüzde 19’u evlerini ısınması için gerekli olan kaynakları temin edemediğini ifade ediyor. Yoksulluk sınırının altında geliri olan hanelerde bu oran ise yüzde 43.2’ye kadar çıkıyor.
Yurttaşların yüzde 32’si, sızdıran çatı, nemli duvarlar ve çürümüş pencere çerçevelerinin etkisiyle evlerini ısıtmakta zorlandıklarını dile getiriyor. Ekonomi yönetimi, yaz ayları içerisinde elektrik ve doğalgaza yüzde 38 zam yapıldığını ve yeni yıla kadar zam yapılmayacağı sözünü vermişti. Ancak yurttaşlar, yılbaşında gelecek yeni zam korkusuyla kömürle ısınmaya yöneliyor. Geçen yıl tonu 5 bin lira olan kömürün fiyatı bu yıl 6 bin 500 liraya yükselmiş durumda. Geçen yıl 6 bin lira olan sobalar ise, bu yıl 8 bin 500 liraya kadar çıktı.
Asgari ücretli bir çalışan, maaşının yaklaşık yüzde 20’sini ısınma masraflarına ayırmak zorunda kalıyor.
Kömürden Battaniyeye Geçiş
Yoksul kesimlerde yaşayan yurttaşların kömür bile alamadığına dikkat çeken İzmir Kömür Satıcıları Derneği Başkanı Mustafa Düzyol, “İnsanlar bir ton kömür parası veremiyor, torbayla alıyorlar çünkü kimsede öyle bir nakit para yok. ‘Hele bugün ısınalım da yarın bir çaresine bakacağız artık’ diyorlar. İki yıl önce yurttaşlar doğalgazdan kömüre geçiyor diyorduk; şimdi battaniyeye geçiyorlar” şeklinde değerlendirmelerde bulundu.
Yılbaşında yeni bir zam korkusu yaşandığını belirten Tüketici Birliği Federasyonu (TBF) Başkanı Mehmet Bülent Deniz, “Bu 3 aylık enflasyonun düşük gelmesi için zam yapılmayıp, yılbaşında birikimli bir zam yapılabilir doğalgaz ve elektriğe. Bu durum, ısınma planını haftalık hatta günlük yapmaya başlamış milyonlarca insanı soğukta savunmasız bırakacaktır. Acilen yurttaşların alım gücü artırılmalıdır” dedi.
