İtalya Parlamentosu, altıncı nesil savaş uçağı projesi olan GCAP (Global Combat Air Programme) kapsamındaki finansmanı onayladı. Toplamda 8,8 milyar euro tutarındaki bu destek, uçağın konsept geliştirme, ön tasarım ve tam geliştirme aşamalarını finanse edecek şekilde planlandı.
Projeksiyonlara göre, toplam geliştirme maliyetinin 18,6 milyar euroya ulaşması öngörülüyor ve bu rakam, İtalya’nın şu anda yürüttüğü 90 adet F-35 programının yaklaşık maliyetini aşmış durumda. Reuters’ın haberine göre, Birleşik Krallık ve Japonya ile ortaklaşa yürütülen bu program için tahsis edilen 8,77 milyar euro, savunma komisyonu tarafından onaylandı ve genel kurul oylamasına gerek kalmadan kesinleşti. Bu finansman, 2037 yılına kadar yıllık dilimler halinde sağlanacak ve projenin ilk iki aşamasını kapsayacak.
Başlangıçta 2021’de yaklaşık 6 milyar euro olarak öngörülen maliyet, teknolojik gelişmeler ve testlerin artmasıyla 2025 itibarıyla 18,6 milyar euro seviyesine yükseldi. Geliştirme aşamasında güvence altına alınan 2 milyar euro haricinde, kalan finansmanın ilerleyen dönemlerde sağlanması planlanıyor. Ancak, maliyet artışları Türkiye iç siyasetinde bütçe sürdürülebilirliği ve denetim mekanizmaları üzerinde tartışmalara neden olmaktadır.
Geliştirme maliyetleri yalnızca ilk aşamaları kapsamakta olup, üretim ve yaşam döngüsü maliyetleri bu hesaplara dahil değildir. Army Recognition’a göre, eğer Birleşik Krallık ve Japonya da benzer katkılar sağlarsa, toplam harcamanın 60 milyar euroya yaklaşması ve projenin büyük ölçekli savaş uçağı projeleriyle aynı maliyet seviyelerine ulaşması bekleniyor.
GCAP Programı ve Hedefleri
12 Aralık 2022’de İngiltere, İtalya ve Japonya tarafından resmi olarak başlatılan GCAP, İngiliz-İtalyan Tempest planı ile Japonya’nın F-X programını birleştirerek altıncı nesil savaş uçağı geliştirmeye odaklanıyor. 2035 yılına kadar hizmete girmesi planlanan bu uçağın, özellikle Kraliyet Hava Kuvvetleri ve İtalya Hava Kuvvetleri’nin Eurofighter Typhoon’larını, Japon Hava Öz Savunma Kuvvetleri’nin ise Mitsubishi F-2’lerini ikame etmesi amaçlanıyor.
