Brüksel merkezli çevre kuruluşu Transport & Environment (T&E), Avrupa’da yükselen dizel fiyatlarının ekonomiye etkilerini inceleyen raporunu yayımladı. Raporda, Orta Doğu’daki çatışmalar ile Rus rafinerilerindeki üretim kesintilerinin işlenmiş petrol ürünlerinde arzı daralttığı, bunun da dizel fiyatları üzerindeki baskıyı artırdığı belirtildi.
Kara Yolu Taşımacılığında Maliyet Artışı
Raporda, ham petrol ile dizel fiyatları arasındaki makasın açıldığına dikkat çekildi. Kara yolu taşımacılığında yükselen akaryakıt maliyetlerinin Avrupa ekonomisine günlük yaklaşık 270 milyon avroluk ek yük oluşturduğu kaydedildi.
Bu ilave maliyetin 203 milyon avroluk bölümünün doğrudan dizel tüketiminden kaynaklandığı belirtildi. Rapora göre ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarının başlamasından bu yana Avrupa Birliği ekonomisinin kara yolu ulaşımında kullanılan dizel nedeniyle karşı karşıya kaldığı toplam ek maliyet 40 milyar avroya ulaştı.
Dizel Tüketiminin Büyük Bölümü Kara Yolunda
T&E’nin raporunda, Avrupa Birliği’nde dizel ve gaz yağı tüketiminin yüzde 77’sinin kara yolu ulaşımından kaynaklandığı ifade edildi.
AB yollarındaki binek otomobillerin yüzde 38’inin dizel yakıt kullandığı belirtilen raporda, bu yüksek oranın Avrupa’yı dizel fiyatlarındaki artışlara karşı dünyanın en kırılgan bölgelerinden biri haline getirdiği değerlendirildi.
Dizel otomobil kullanıcılarının her depo dolumunda ortalama 19 avro ek maliyetle karşılaştığı, kamyon işletmecilerinin ise haftalık yaklaşık 236 avroluk ilave yakıt gideriyle karşı karşıya kaldığı bildirildi.
Raporda ayrıca Avrupa’daki dizel araçların yüzde 30’unun 15 yaşından daha eski olduğu bilgisine yer verildi.
Dizel Talebini Azaltacak Önlemler Sıralandı
T&E, kısa vadede dizel tüketimini düşürmek amacıyla çeşitli önlemler alınmasını önerdi. Raporda otoyollardaki hız limitlerinin saatte 10 kilometre azaltılması, daha ekonomik sürüş tekniklerinin teşvik edilmesi ve araç paylaşımının yaygınlaştırılması halinde dizel talebinin yüzde 15 oranında düşürülebileceği belirtildi.
Kuruluş ayrıca eski dizel araçların trafikten çekilmesini sağlayacak hurda teşviklerinin uygulanmasını, elektrikli araçlara geçişin hızlandırılmasını ve petrol şirketlerinin elde ettiği olağanüstü kazançların vergilendirilmesini tavsiye etti.
Raporda, uzun vadede petrol tüketimine bağımlılığın azaltılması için elektrifikasyon yatırımlarının artırılması gerektiği de vurgulandı.
