RayHaber - Tarihte Bugün: Zonguldak Kozlu Kömür Ocaklarında Grizu Patlaması: 48 İşçi Öldü

Tarihte Bugün: Zonguldak Kozlu Kömür Ocaklarında Grizu Patlaması: 48 İşçi Öldü - RayHaber

21 Eylül, Miladi takvime göre yılın 264. (artık yıllarda 265.) günüdür. Yıl sonuna kadar kalan gün sayısı 101.

Demiryolu

21 Eylül 1923 Şark Demiryolları Bankası ile bir İngiliz grup bir araya gelerek Türkiye Milli Demiryollar Şirketi (National Railvvays of Turkey) kurdu. Şirket bu tarihte yedisi İngiliz olmak üzere 14 üyeden oluşan idare meclisini seçti.
21 Eylül 1924 Samsun-Çarşamba dar hattının temel atma töreninde Mustafa Kemal Paşa, “Vatan-daşlarımızın milli sermaye ile bir demiryolu inşa etmek imtiyazını almaları… Fevkalade mühimdir. Böyle milli teşebbüslerin hükümeti cumhuriyetimiz ve Riyaset tarafından ne kadar büyük memnuniyet ve mefaretle karşılandığı suhuletle tahmin edilebilir” diyordu.
21 Eylül 2006 Türkiye ile Avusturya arasında TIR’ların trenle taşıma sistemi olan Ro-La taşımacılığına başlandı.
1949 – Erzurum – Hasankale demiryolu ulaşıma açıldı.

Olaylar

1792 – Yasama Meclisi’nce, Krallık lağvedilerek yerine Birinci Fransız Cumhuriyeti ilan edildi.
1858 – Babür İmparatorluğu yıkıldı.
1903 – İlk kovboy filmi “Kit Carson”un prömiyeri, ABD’de yapıldı.
1918 – Megiddo Savaşı, Suriye’nin Osmanlı İmparatorluğu tarafından kaybı ile sona erdi.
1924 – Mustafa Kemal Paşa, “Halk, köylüler bana her yerde iş programını şu iki kelime ile ihtar ettiler; Yol, mektep” dedi.
1932 – Himaye-i Etfal Cemiyeti tarafından düzenlenen “Alaturka Güreş” müsabakaları Taksim Stadyumu’nda yapıldı.
1938 – İlk TV haber programı, BBC’de yayınlandı.
1938 – Südet Krizi: Polonya, Çekoslovakya sınırına asker sevk etti.
1943 – İnönü Ansiklopedisi’nin ilk fasikülü yayımlandı.
1947 – Zonguldak Kozlu kömür ocaklarında grizu patlaması: 48 işçi öldü.
1958 – Başbakan Adnan Menderes, Cumhuriyet Halk Partisi’nin parti olmadığını, İsmet İnönü’nün siyaseti bırakması gerektiğini, basının istediğini yazamayacağını söyledi. Menderes, “Bize yumruk atan İsmet Paşa’yı alır layık olduğu muameleyi yaparız” dedi.
1960 – 27 Mayıs günü “Hürriyet ve Anayasa Bayramı” olarak kabul edildi.
1964 – Malta, Birleşik Krallık’tan bağımsızlığını kazandı.
1977 – Türk lirası devalüe edildi; Dolar 19,25 lira, Mark 8,27 lira oldu. Bu, Milliyetçi Cephe hükûmeti’nin bir yılda yaptığı üçüncü devalüasyon oldu.
1980 – Orgeneral Haydar Saltık, Devlet Başkanı Genel Sekreteri oldu. Aynı gün Başbakan Bülend Ulusu kabinesini açıkladı. (bkz.: 12 Eylül Darbesi)
1981 – Belize, Birleşik Krallık’tan bağımsızlığını kazandı.
1995 – İzmir Buca Cezaevi’nde düzenlenen operasyonda, 3 siyasi tutuklu ve hükümlü yaşamını yitirdi. Olay, Buca Katliamı olarak tarihe geçti.

Doğumlar

672 – Vitalianus, 657’den 672’deki ölümüne kadar Katolik Kilisesi için papalık yapmıştır
1415 – III. Friedrich, Kutsal Roma İmparatoru (ö. 1493)
1428 – Jingtai, Çin’in Ming Hanedanı’nın yedinci imparatorudur (ö. 1457)
1452 – Girolamo Savonarola, Dominiken din adamı ve Floransa kentinin 1494-1498 yılları arasındaki hükümdarıydı (ö. 1498)
1645 – Louis Jolliet, Kuzey Amerika’daki keşifleriyle tanınan Kanadalı kâşif (ö. 1700)
1840 – V. Murad, Osmanlı’nın 33. Padişahı (ö 1904)
1842 – II. Abdülhamid, Osmanlı’nın 34. Padişahı (ö. 1918)
1853 – Heike Kamerlingh Onnes, Nobel ödüllü Hollandalı fizikçi (ö. 1926)
1863 – John Bunny, Amerikan bir senarist ve film yapımcısıydı (ö. 1915)
1866 – Charles Nicolle, Fransız bakteriyoloji bilgini (ö. 1936)
1866 – Herbert George Wells, İngiliz yazar (ö. 1946)
1867 – Henry Stimson, Amerikalı devlet adamı (ö. 1950)
1868 – Olga Knipper, Sovyet aktris (ö. 1959)
1874 – Gustav Holst, İngiliz besteci (ö. 1934)
1879 – Peter McWilliam, İskoç eski millî futbolcu ve teknik direktör (ö. 1951)
1890 – Max Immelmann, I. Dünya Savaşı sırasında Alman savaş Ace Pilotudur (ö. 1916)
1900 – Yorgo Bacanos, Türk besteci ve udi (ö. 1977)
1909 – Kwame Nkrumah, Gana bağımsızlık lideri ve Cumhurbaşkanı (ö. 1972)
1912 – Chuck Jones, Amerikalı animatör, senarist, film yapımcısı ve film yönetmeni (ö. 2002)
1912 – György Sándor, Macar piyanist (ö. 2005)
1916 – Françoise Giroud, Fransız gazeteci, yazar ve siyasetçi (ö. 2003)
1919 – Fazlur Rahman Malik, Pakistanlı akademisyen, ilim ve fikir adamı (ö. 1988)
1926 – Donald Arthur Glaser, Rus asıllı Amerikalı fizikçi ve Nobel Fizik Ödülü sahibi (ö. 2013)
1926 – Ferîdûn-i Muşhîrî, İranlı şair ve çevirmen (ö. 2000)
1929 – Sándor Kocsis, Macar futbolcu (ö. 1979)
1929 – Bernard Williams, bir İngiliz ahlak filozofuydu (ö. 2003)
1931 – Larry Hagman, Amerikalı sinema ve televizyon oyuncusudur (ö. 2012)
1934 – Leonard Cohen, Kanadalı şair ve müzisyen (ö. 2016)
1934 – María Rubio, Meksikalı tiyatro, sinema ve dizi oyuncusudur (ö. 2018)
1935 – Jimmy Armfield, İngiliz futbolcu ve menajer (ö. 2018)
1936 – Yuri Lujkov, Rus siyasetçi (ö. 2019)
1936 – Nikos Pulancas, Yunan sosyolog ve filozof, Marksist siyaset toplum bilimcisi (ö. 1979)
1939 – Agnivesh, Hint aktivist, eğitimci ve siyasetçi (d. 2020)
1941 – R. James Woolsey Jr, 1993-1995 yılları arasındaki CIA direktörüdür
1945 – Jerry Bruckheimer, Amerikalı televizyon ve sinema filmi yapımcısıdır
1946 – Moritz Leuenberger, İsviçreli siyasetçi ve avukattır
1946 – Mart Siimann, 1997-1999 yılları arasında Estonya Başbakanı
1947 – Rupert Hine, İngiliz müzisyen, söz yazarı ve albüm yapımcısı (ö. 2020)
1947 – Marsha Norman, Amerikalı oyun yazarı, senarist, televizyon yazarı ve romancıdır
1947 – Stephen King, Amerikalı yazar
1948 – Ali Murat Erkorkmaz, Türk mimar, yazar, ressam ve müzisyen
1950 – Bill Murray, Amerikalı komedyen ve oyuncu
1950 – Hale Soygazi, Türk oyuncu ve manken
1951 – Bruce Arena, ABD doğumlu teknik direktör ve kaleci mevkinde oynamış eski futbolcudur
1951 – Aslan Maşadov, Çeçen lider (ö. 2005)
1954 – Şinzo Abe, Japon siyasetçi
1955 – Yisrael Katz, İsrailli siyasetçi ve bakan
1956 – Marta Kauffman, Amerikalı yazar ve yapımcı
1957 – Ethan Coen, Amerikalı yönetmen
1957 – Kevin Rudd, Avustralyalı siyasetçi
1959 – Crin Antonescu, Bir Rumen politikacı
1959 – Andrzej Buncol, Polonyalı millî futbolcudur
1960 – Masume İbtikar, İranlı gazeteci, siyasetçi ve bilim insanı
1961 – Nancy Travis, Amerikalı sinema ve dizi oyuncusudur
1964 – Jorge Drexler, Uruguaylı müzisyendir
1965 – Frederic Beigbeder, Fransız yazar
1966 – Neçirvan Barzani, Iraklı Kürt siyasetçi
1967 – Yutaka Azuma, Japon futbolcu
1967 – Faith Hill, Amerikalı country şarkıcısı
1967 – Suman Pokhrel, Nepalli şair
1970 – Samantha Power, İrlanda asıllı Amerikalı akademisyen ve diplomat
1971 – Luke Wilson, İrlanda asıllı Amerikalı oyuncudur
1972 – Olivia Bonamy, Fransız oyuncu
1972 – Liam Gallagher, İngiliz müzisiyen
1973 – Virginia Ruano Pascual, İspanyol profesyonel tenis oyuncusu
1973 – Oswaldo Sánchez, Meksikalı eski futbolcudur
1974 – Özgür Özel, Türk eczacı ve siyasetçi
1979 – Richard Dunne, İrlandalı eski millî futbolcudur
1979 – Monika Merl, 800 metrede Alman Atletizm Şampiyonluğunu kazanmış Alman atlet
1980 – Autumn Reeser, Amerikalı oyuncu
1980 – Kareena Kapoor, Hint sinema oyuncusu
1981 – Nicole Richie, Amerikalı şarkıcı Lionel Richie’nin evlatlık kızıdır
1983 – Fernando Cavenaghi, Arjantinli futbolcudur
1983 – Anna Favella, İtalyan aktris
1983 – Maggie Grace, Amerikalı sinema oyuncusu
1983 – Joseph Mazzello, Amerikalı oyuncudur
1984 – Wale, Amerikalı rapçi
1986 – Lindsey Stirling, Amerikalı kemancı, müzisyen, dansçı, performans sanatçısı, şarkıcı, besteci
1986 – Yasemin Yürük, Türk müzisyen, R&B şarkıcısı ve Grup Hepsi üyesi
1987 – Marcelo Estigarribia, Paraguay’lı millî futbolcudur
1987 – Ryan Guzman, Amerikalı oyuncu ve model
1987 – Courtney Paris, Amerikalı profesyonel basketbolcu
1987 – Michał Pazdan, Polonyalı millî futbolcudur
1988 – Bilawal Bhutto Zardari, Eski Pakistan başbakanı Benazir Butto ve eşi Asıf Ali Serdari tek oğludur
1989 – Jason Derulo, Haiti kökenli Amerikalı şarkıcı ve aktör
1990 – Al-Farouq Aminu, Nijeryalı profesyonel basketbolcu
1992 – Chen, Güney Koreli şarkıcı ve oyuncudur
1992 – Rodrigo Godínez, Meksikalı futbolcudur
1993 – Kwon Mina, Güney Koreli bir şarkıcı ve oyuncudur
1993 – Ante Rebić, Hırvat millî futbolcudur
1994 – Hideki Ishige, Japon futbolcu
1994 – Davide Ballerini, İtalyan bisikletçi
1995 – Diego Jara Rodrigues, Brezilyalı futbolcu

Ölümler

MÖ 19 – Publius Vergilius Maro, Romalı şair (d. MÖ 70)
454 – Flavius Aetius, Romalı general (d. ~396)
687 – Konon, 21 Ekim 686’dan öldüğü 687 yılına kadar kadar Papalık yapmıştır (d. 630)
1235 – II. András, 1205’ten 1235’e kadar Macar ve Hırvatistan kralıdır (d. 1177)
1347 – II. Edward, 1307-1327 arasında İngiltere kralı (d. 1284)
1558 – V. Karl, Kutsal Roma İmparatoru, İspanya Kralı ve Almanya Kralı (d. 1500)
1576 – Gerolamo Cardano, İtalyan matematikçi, fizikçi, astrolog ve hekim (d. 1501)
1643 – Hong Taiji, Çin’in Qing Hanedanı’nın ikinci imparatorudur (d. 1592)
1798 – George Read, Amerikalı hukukçu ve politikacıdır (d. 1773)
1832 – Walter Scott, İskoçyalı yazar (d. 1771)
1860 – Arthur Schopenhauer, Alman filozof (d. 1788)
1904 – Şef Joseph, Nimipuların Wallowa kolundan Kızılderili reisi (d. 1840)
1932 – Ahmet Rasim, Türk yazar (d. 1864)
1937 – Bernát Munkácsi, Macar Türkolog (d. 1860)
1938 – Ivana Brlić-Mažuranić, Hırvat yazardır (d. 1874)
1944 – Artur Phleps, II. Dünya Savaşı sırasında Waffen-SS korgenerali, SS-Obergruppenführer rütbesine sahipti (d. 1881)
1947 – Harry Carey Amerikalı oyuncu (d. 1878)
1948 – Çerkes Ethem, Çerkes asıllı Türk asker (d. 1886)
1953 – Necmettin Sadık Sadak, Türk gazeteci ve siyasetçi (d. 1890)
1957 – VII. Haakon, 1905’ten 1957’deki ölümüne kadar Norveç kralı (d. 1872)
1959 – Ruşen Eşref Ünaydın, Türk yazar, siyasetçi ve diplomat (d. 1892)
1964 – Otto Grotewohl, Alman siyasetçi (d. 1894)
1966 – Paul Reynaud, Fransız siyasetçi ve eski başbakan (d. 1878)
1971 – Bernardo Houssay, Arjantinli fizyolog (d. 1887)
1973 – Burhanettin Ökte, Türk neyzen (d. 1904)
1974 – Walter Brennan, Amerikalı oyuncu (d. 1894)
1974 – Jacqueline Susann, Amerikalı yazardır (d. 1918)
1975 – Bedri Rahmi Eyüboğlu, Türk ressam ve şair (d. 1911)
1982 – İvan Bagramyan, Ermeni asıllı SSCB’li asker, Sovyetler Birliği Mareşali (d. 1897)
1989 – Ertem Eğilmez, Türk yönetmen (d. 1929)
1998 – Florence Griffith-Joyner, Amerikalı bir atlet (d. 1959)
2000 – Leonid Rogozov, Sovyet tıp doktoru (d. 1934)
2005 – Tanju Korel, Türk sinema oyuncusu ve yönetmen (d. 1944)
2007 – Alice Ghostley, Amerikalı oyuncudur (d. 1923)
2010 – Grace Bradley, Amerikalı oyuncu, şarkıcı ve dansçı (d. 1913)
2012 – Sven Hassel, Danimarka doğumlu asker ve savaş romanı yazarı (d. 1917)
2014 – Güner Namlı, Türk TV ve dizi yapımcısı (d. 1938)
2015 – İbrahim Cevahir, Türk iş adamı (d. 1938)
2016 – Régis Barailla, Fransız siyasetçi (d. 1933)
2016 – Shawty Lo, Amerikalı rap şarkıcısı ve hip hop müzisyenidir (d. 1976)
2016 – John Mulvaney, Avustralyalı arkeolog (d. 1925)
2017 – David Beatson, Yeni Zelandalı gazeteci, medya analizcisi ve televizyon haber sunucusudur (d. 1944)
2017 – Liliane Bettencourt, Fransız mirasçı, sosyetik, iş kadını ve hayırsever (d. 1922)
2017 – William G. Stewart, İngiliz yapımcı, yönetmen ve sunucudur (d. 1933)
2018 – Vitaliy Andriiovych Masol, 1994’ten 1995’e kadar Ukrayna Başbakanı olan bir Ukraynalı politikacı (d. 1928)
2018 – Trần Đại Quang, Vietnamlı siyasetçi (d. 1952)
2019 – Aron Eisenberg, Amerikalı oyuncu ve seslendirme sanatçısı (d. 1969)
2019 – Sid Haig, Amerikalı emektar oyuncu (d. 1939)
2019 – Sigmund Jähn, Alman astronot ve test pilotu (d. 1937)
2019 – Günter Kunert, Alman yazar, şair ve çevirmen (d. 1929)
2019 – Woo Hye-mi, Güney Koreli kadın şarkıcı (d. 1988)
2019 – Aleko Yordan, Türk futbolcudur (d. 1938)
2020 – Arthur Ashkin, Amerikalı fizikçi ve Nobel Fizik Ödülü sahibi (d. 1922)
2020 – Hamdi Benani, Cezayirli şarkıcı ve müzisyen (d. 1943)
2020 – Tommy DeVito, Amerikalı müzisyen ve şarkıcı (d. 1928)
2020 – Michael Lonsdale, Fransız oyuncu ve ressam (d. 1931)
2020 – Jackie Stallone, Amerikalı astrolog, dansçı ve profesyonel güreşçi (Sylvester Stallone’nin annesi) (d. 1921)