Hızlı tren projesini de üstlenen Cengiz İnşaat ’ın borçlarını Hazine mi ödüyor?

Hızlı tren projesini de üstlenen Cengiz İnşaat ’ın borçlarını Hazine mi ödüyor :Cumhuriyet gazetesi yazarı Çiğdem Toker, Ankara-İstanbul hızlı tren projesini üstlenen Cengiz İnşaat’ın borçlarının Hazine tarafından ödendiğini söyledi. Hazine’nin “KİT’ler ile belediye projeleri kesinlikle borç üstlenimi kapsamında olmayacaktır” açıklamasını hatırlatan Toker, “Sorun bundan dört yıl önce dönemin Ulaştırma Bakanı Binali Yıldırım’ın ‘Devletin cebinden bir kuruş çıkmayacak’ dediği ve Cengiz İnşaat’ın üstlendiği projenin borçlarını Hazine’nin ödüyor olmasında” dedi.

Çiğdem Toker’in Cumhuriyet’te “Bu milletin Cengiz İnşaat’a borcu” başlığıyla yayımlanan (30 Haziran 2014) yazısı şöyle:
Bu Milletin Cengiz İnşaat’a Borcu

Cumhurbaşkanı seçimini, ekonomik güç ilişkilerinden bağımsız düşünen yanılır.

Yavaş yavaş Köşk’ten toplanmaya başlayan Cumhurbaşkanı Abdullah Gül, gitmeden kısa bir süre önce çok önemli iki yasayı daha -büyük ihtimalle onaylayacak. Biri Çözüm Yasası, diğeri Torba Yasa.

Çözüm Yasası’nın tatile günler kala Meclis’e getirilmesini, 10 Ağustos için Kürt seçmenlerin oylarına yönelik taktiksel bir hamle olduğunu düşünenler çoğunlukta. Doğru ama eksik.

Apar topar gelen düzenlemeyi, bir de KCK Yürütme Konseyi üyesi Murat Karayılan’ın bu düzenleme gelmeden sadece birkaç gün önce (18 Haziran) ANF’ye verdiği röportajla birlikte değerlendirmeyi deneyin:

“Süreç kritik ve hassas bir noktada. 1-2 haftada netleşir. Gelinen aşamada AKP’nin kesesinde bir şey varsa, bunu çıkarıp pratikleştirmesi, işleme koyması gerekmektedir. Yoksa herkes kendi yolunda yürüyecektir.”

“Kendi yolunda yürüme” gibi bir deyimle yapılan bu uyarının, “çatışmasızlığın bitmesi” anlamına geldiğini uzun uzun izaha gerek yok. Özetle, bu telaşlı yasada sadece pragmatizm değil “korku” saiki de belirleyici oldu.

Konuya dönelim. Nasıl Çözüm Yasası, Türkiye’nin siyasi geleceğini şekillendirecekse, Cumhurbaşkanı Gül’ün onaylayacağı ikinci yasa da ülkenin ekonomik geleceğini belirleyecek birbirine benzemez çok sayıda düzenleme içeriyor. Ve hiç de olumlu bir ekonomik gelecek değil bu.

Geçen yazıda biraz değindiğim, Hızlı Tren Projeleri’ne sağlanacak Hazine garantisi bu maddelerden biri.

Meraklısı hatırlayacaktır: İki ay önce Hazine garantisi kavramını kullanmadan çıkarılan Borç Üstlenimi Yönetmeliği ile 1 milyar TL’nin üzerindeki büyük altyapı projelerinin kredi borçlarını bizim üstlenmemize karar verilmişti.

Durumun vahametini yazdığımızda Hazine 29 Nisan’da bir açıklama yapmak zorunda kalmış ve “KİT’ler ile belediye projeleri kesinlikle borç üstlenimi kapsamında olmayacaktır” demişti.

Oysa TCDD bir KİT. Gül, bu yasayı imzaladığında, TCDD’nin hızlı tren projelerine Hazine marifetiyle borç bulunacak.

Hızlı tren deyince de ilk akla gelen güzergâh Ankara-İstanbul hattı. 29 Ekim’de açılması planlanan bu önemli hat, “26 No’lu tünel” olarak bilinen Bilecik civarındaki tünel inşaatı nedeniyle uzun süredir gecikiyor. Daha da gecikecek. Buna tünelin jeolojik yapısındaki zorlukların neden olduğuna dair pek çok haber çıktı.

Ankara-İstanbul otoyolu da Bolu Dağı Tüneli’nin zorlukları nedeniyle, planlanandan çok ama çok uzun yıllar sonra açılabilmişti.

Sorun bu değil.

Sorun, göz göre göre kandırılmamız. Bundan dört yıl önce dönemin Ulaştırma Bakanı Binali Yıldırım’ın “Devletin cebinden bir kuruş çıkmayacak” dediği ve Cengiz İnşaat’ın üstlendiği projenin borçlarını Hazine’nin ödüyor olmasında.

Daha dün TMSF’den aldığı tarihi Hüseyin Avni Paşa Köşkü kuşkulu biçimde yanan Cengiz İnşaat’a borcumuzun, bir türlü bitmiyor olmasında.

Aynı yasada, “Özelleştirme davalarında iptal kararı çıksa bile satılan kamu malı geri alınmaz” denilen maddeden de Cengiz İnşaat’ın yararlanacak olmasında.

Anlayacağınız Cengiz İnşaat’a bu millet, daha uzun yıllar borç ödemeye devam edecek. Hem de yerleşik kuralların üstüne buldozer gibi dalan torba yasalarla. Hazine gibi itibarını önce adında taşıması gereken bir kurumdan yapılan açıklamanın kısa ömrü ise borcun ağırlığının yanında ince bir hüzün diye not düşülebilir.

Demiryolu Manşetleri

Amtrak ve CN Arasında Sekiz Yıllık Anlaşma: 13 Yıllık STB Davası Sona Erdi - RayHaber
1 Amerika

Amtrak ve CN Arasında Sekiz Yıllık Anlaşma: 13 Yıllık STB Davası Sona Erdi

Amtrak ile Canadian National’ın (CN) ABD’deki demiryolu iştirakleri arasında sekiz yıllık yeni bir işletme anlaşmasına imza atıldı. Anlaşma, Amtrak’ın CN’ye ait hatlarda yürüttüğü yolcu trenlerinin işletme koşulları ve tesis kullanımına ilişkin olarak 2013 yılında Yüzey Ulaşım Kurulu’na (STB) taşıdığı anlaşmazlığı da sona erdirdi. CN’nin Illinois Central Railroad Company ve Grand 🚆
Inland Rail Projesinde Marchbanks Road Köprüsü Yıkıldı - RayHaber
61 Avustralya

Inland Rail Projesinde Marchbanks Road Köprüsü Yıkıldı

Avustralya’daki Inland Rail projesi kapsamında Broadford’da bulunan Marchbanks Road köprüsü yıkılarak yerine yeni yapı için çalışmalar başlatıldı. Beveridge ile Albury arasındaki demiryolu koridorunda çift katlı konteyner trenlerinin geçişine engel oluşturan eski köprülerin dokuzuncusu ve sonuncusu da böylece kaldırılmış oldu. Projede Tallarook, çift katlı yük trenleri için düzenleme yapılması gereken tek 🚆
Victoria’da Demiryolu Yük Taşımacılığı İçin 10 Yıllık Plan Açıklandı - RayHaber
61 Avustralya

Victoria’da Demiryolu Yük Taşımacılığı İçin 10 Yıllık Plan Açıklandı

Avustralya’nın Victoria eyaletinde demiryolu yük taşımacılığının geliştirilmesi amacıyla 2026-2036 dönemini kapsayan yeni bir plan yayımlandı. 16 Eylül’de açıklanan Victoria Demiryolu Yük Taşımacılığı Planı, bölgesel demiryolu hatlarının minimum 21 ton aks yükü (TAL) standardına ulaştırılması için 10 yıllık bakım ve iyileştirme programı öngörüyor. Limanlar ve Taşımacılık Bakanı Melissa Horne tarafından başlatılan 🚆
MBTA'nın Boston Turuncu Hat'ta 5 Günlük Bakım Çalışmaları Tamamlandı - RayHaber
1 Amerika

MBTA’nın Boston Turuncu Hat’ta 5 Günlük Bakım Çalışmaları Tamamlandı

Massachusetts Körfezi Ulaşım İdaresi (MBTA), Boston’daki Turuncu Hat’ın Forest Hills ile Back Bay arasındaki bölümünde uyguladığı beş günlük sefer durdurmasını tamamladı. 10-14 Eylül tarihleri arasındaki kapanma, bir aydan kısa süre içinde hatta uygulanan ikinci çok günlük kesinti oldu. Ekipler bu süreçte Ruggles İstasyonu’ndaki beton onarımlarının yanı sıra sinyal, ray ve 🚆
Güney Carolina Valisi Union Pacific-Norfolk Southern Birleşmesine Destek Verdi - RayHaber
1 Amerika

Güney Carolina Valisi Union Pacific-Norfolk Southern Birleşmesine Destek Verdi

Güney Carolina Valisi Henry McMaster, Union Pacific ile Norfolk Southern arasında önerilen birleşmeye destek verdiğini açıkladı. McMaster, 9 Eylül’de Yüzey Ulaşım Kurulu’na (STB) gönderdiği mektupta birleşmenin eyalet açısından önemli fırsatlar sunabileceğini belirtirken, Kurulun anlaşmanın bütün yönlerini kapsamlı biçimde değerlendirmesi gerektiğinin de altını çizdi. Union Pacific ve Norfolk Southern, valinin mektubunu 🚆
Sakarya’da Tren 12 Metre Derinliğe İnerek Tünel İçinden Gara Ulaşacak - RayHaber
54 Sakarya

Sakarya’da Tren 12 Metre Derinliğe İnerek Tünel İçinden Gara Ulaşacak

Sakarya’da kent içi ulaşımın geleceğini değiştirecek raylı sistem dönüşümünde ilk adım atıldı. Adapazarı Garı ile Mithatpaşa arasındaki yaklaşık 2,2 kilometrelik demiryolu hattında dönüşüm çalışmaları başlarken, güzergâhın 1,6 kilometrelik bölümünün yer altına alınması için sahadaki söküm işlemleri hız kazandı. Sakarya Büyükşehir Belediyesi ekipleri, Gar Meydanı ile Mithatpaşa arasındaki hatta bulunan katener 🚆
Alstom Morden Tren Bakım Merkezi’nin 100. Yılını Kutladı - RayHaber
44 İngiltere

Alstom Morden Tren Bakım Merkezi’nin 100. Yılını Kutladı

Alstom, Londra Metrosu’nun Kuzey Hattı’nın Clapham Common ile Morden arasındaki yaklaşık 12,3 kilometrelik uzantısının hizmete açılmasının 100. yılını, Güney Londra’daki Morden Tren Bakım Merkezi’nde düzenlediği özel etkinlikle kutladı. Çalışanların aileleri, iş ortakları ve yerel paydaşların katıldığı organizasyonda merkezin bir asırlık geçmişi ve Kuzey Hattı’nın işletilmesinde görev alan çalışanların katkıları öne 🚆
Alstom Fransa’daki Faaliyetlerinin Ekonomik ve Çevresel Etkisini Raporladı - RayHaber
33 Fransa

Alstom Fransa’daki Faaliyetlerinin Ekonomik ve Çevresel Etkisini Raporladı

Akıllı ve sürdürülebilir mobilite çözümleri geliştiren Alstom, Fransa’daki faaliyetlerinin ekonomik, sosyal ve çevresel etkilerini ortaya koyan 2025/2026 Fransa Etki Raporu’nu yayımladı. Raporda şirketin istihdamdan tedarik zincirine, çevresel dönüşümden teknik becerilerin geliştirilmesine ve yerel topluluklara kadar uzanan etkisi değerlendirildi. Alstom Fransa, Belçika ve Lüksemburg Başkanı Frédéric Wiscart, ulaşımın karbonsuzlaştırılmasının yalnızca demiryolu 🚆
ABD’de Tahıl Demiryolu Yakıt Ek Ücreti 48 Sente Sabitlendi - RayHaber
1 Amerika

ABD’de Tahıl Demiryolu Yakıt Ek Ücreti 48 Sente Sabitlendi

ABD’de tahıl taşımacılığında uygulanan demiryolu yakıt ek ücreti eylül ayında da vagon başına mil başına 0,48 dolar seviyesinde kaldı. Kuzey Amerika ağırlıklı hesaplamada oran yaz aylarındaki zirvenin altında bulunurken, dizel fiyatları yeni bir rekora ulaştı. ABD’de ortalama dizel fiyatı 14 Eylül’de sona eren haftada galon başına 6,285 dolara çıkarak önceki 🚆
Avustralya’da Demiryolu Yük Taşımacılığı İçin 26 Milyon Dolarlık Teşvik - RayHaber
61 Avustralya

Avustralya’da Demiryolu Yük Taşımacılığı İçin 26 Milyon Dolarlık Teşvik

Avustralya’da demiryolu yük taşımacılığının geliştirilmesi amacıyla hazırlanan TRACK teşvik programının ilk turu 11 Eylül’de başladı. Ulaşım Direnci ve Kapasite Geliştirme Başlangıç Programı kapsamında demiryolu işletmecilerine toplam 26 milyon Avustralya dolarına kadar destek sağlanacak. Programda dikkat çeken uygulama ise işletmecilerin her ek yüklü TEU için ihtiyaç duydukları sübvansiyon miktarını kendilerinin önermesi 🚆