TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş’un Anayasa Üzerine Açıklamaları
Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Başkanı Numan Kurtulmuş, anayasanın değiştirilemez ve değiştirilmesi teklif edilemez ilk dört maddesinden biri olan üçüncü maddeyi eleştirdi. Kurtulmuş, ‘Devletin ülkesi ve milletiyle bölünmez bütünlüğü’ ifadesinin revize edilmesi gerektiğini savunarak, “Devletin ülkesi olmaz. Devletin milleti olmaz. Bu metin, ‘Milletin devleti ve ülkesiyle bölünmez bütünlüğü’ şeklinde ifade edilmelidir” dedi. Bu açıklama, kamuoyunda çeşitli tepkilere yol açtı.
Cumhurbaşkanı Başdanışmanı ve Cumhurbaşkanlığı Hukuk Politikaları Kurulu Başkan Vekili Mehmet Uçum ise Kurtulmuş’un görüşlerine karşılık olarak bir yanıt verdi. Uçum, sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı paylaşımda, Kurtulmuş’un adını anmadan “Bir Pazar görüşü” başlığı altında, anayasanın “Türkiye Devleti, ülkesi ve milletiyle bölünmez bir bütündür” hükmünün, devletin bütünlüğü ile ilgili olduğunu vurguladı. Uçum, “Bir ulusun/milletin ülkesiyle ve devletiyle birlikte varlığını koruması ancak egemen devletin, bütünlüğünü korumasına bağlıdır. Buradaki yaklaşımın ileri sürüldüğü gibi milleti baskılamakla hiçbir ilgisi yoktur. Sistemsel normları geçmişin pratik sorunları üzerinden değerlendirmek temel bir metodoloji yanlışıdır” şeklinde ifade etti.
Uçum, mevcut düzenlemedeki “Türkiye Cumhuriyeti, devleti, ülkesi ve milletiyle bölünmez bir bütündür” anlayışını vurgulamanın doğru bir yaklaşım olacağını belirterek, “Ayrıca küresel emperyalizmin ve uzantısı neo-liberal siyasetlerin genel olarak milli devletlere, özelde ise Türkiye’ye karşı geliştirdikleri düşmanca tavırlara etkili bir karşı çıkış olacaktır” dedi.
İlk Dört Madde Kapsamına Alınmalı
Başdanışman Uçum, kendi değişiklik önerisini de paylaşarak, “Tam da bununla bağlı olarak Anayasanın 6. Maddesinin ilk fıkrası olan “Egemenlik, kayıtsız şartsız Milletindir” hükmünün de ilk dört madde kapsamına alınması konuşulmalıdır” dedi. Uçum, bu önerisini şu şekilde savundu: “Buna göre yeni anayasada “Egemenlik, kayıtsız şartsız Milletindir” hükmünün ilk dört madde kapsamına alınması, içeride milli egemenliğe ortak olmaya çalışan gayri meşru yapılara ve odaklara, dışarıda ise milli egemenlikleri sınırlamaya hatta tasfiyeye çalışan küresel emperyalizmin neo-liberal siyasetlerine karşı bir meydan okuma ve kararlılık tavrı sergileyecektir.”